Bàn nhiều cơ chế đặc thù cho Hà Nội
Thứ Năm, ngày 16/09/2010 - 17:45

(Toquoc) – Hàng loạt cơ chế, chính sách đặc thù cho Hà Nội đã được đưa vào nội dung của dự thảo Luật Thủ đô. Chiều 15/9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã tiếp tục cho ý kiến về dự án được chờ đợi này.

Tài chính, quản lý dân cư được đặt lên hàng đầu

Theo Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội Nguyễn Văn Thuận, cần xác định rõ mục tiêu ban hành Luật là xây dựng một số cơ chế, chính sách đặc thù, tạo điều kiện cho xây dựng, phát triển Thủ đô, chứ không phải xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù gắn với mô hình chính quyền tự quản.

Điều này được đưa ra bởi lẽ, ông Thuận lo ngại một số quy định trong dự thảo luật dường như được xây dựng theo mô hình chính quyền tự quản (có sự phân quyền của trung ương cho địa phương), như việc xác định: Thủ đô là “đơn vị hành chính đặc biệt”, hay danh hiệu “Công dân danh dự Thủ đô”, hay khoản 1, Điều 29 trong dự thảo: “UBND TP Hà Nội xây dựng, trình HĐND TP Hà Nội ban hành văn bản quy phạm pháp luật để điều chỉnh những vấn đề mới phát sinh từ thực tiễn liên quan đến các cơ chế, chính sách đặc thù quy định tại Chương II của Luật này mà chưa được pháp luật quy định”…

Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Pháp luật khẳng định lần nữa: việc đặt ra các cơ chế, chính sách đặc thù cho Thủ đô phải bảo đảm không trái với Hiến pháp, không tạo ra một thiết chế độc lập, thiếu sự gắn kết về nghĩa vụ, trách nhiệm của Thủ đô với Trung ương và với các địa phương khác.

Bàn nhiều cơ chế đặc thù cho Hà Nội - ảnh 1

Cần có luật với những chính sách đặc thù riêng cho Hà Nội (Ảnh: S.Đào)

Dự thảo luật cũng đã quy định 20 cơ chế, chính sách đặc thù cho Thủ đô trong các lĩnh vực phát triển kinh tế - xã hội, quản lý đô thị và xây dựng chính quyền.

Tuy nhiên, Ủy ban Pháp luật cho rằng, cần có những giải trình cụ thể hơn tại sao lại đặt ra cơ chế, chính sách đó; sự cần thiết của từng cơ chế, chính sách mới; tính hợp lý, hiệu quả và khả thi của những quy định mới này.

Về chính sách tài chính, dự thảo luật cho phép Hà Nội được sử dụng toàn bộ khoản thu ngân sách Trung ương vượt dự toán hàng năm để đầu tư xây dựng, phát triển Thủ đô. Quy định này là không phù hợp với quy định tại khoản 5 Điều 59 Luật ngân sách Nhà nước về xử lý số tăng thu ngân sách trung ương so với dự toán từ các khoản thu phân chia giữa ngân sách trung ương với ngân sách địa phương, với các khoản thu thuộc ngân sách trung ương hưởng 100%.

Việc này cũng sẽ ảnh hưởng tới cân đối ngân sách Nhà nước, bởi cùng với TP. HCM, Hà Nội là TP có nhiều đóng góp nhất cho ngân sách trung ương. Báo cáo thẩm tra còn yêu cầu cần làm rõ các khoản thu vượt dự toán hàng năm là bao nhiêu.

Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính – Ngân sách Phùng Quốc Hiển thậm chí đưa ra quan điểm thẳng thắn là không đồng tình dành cơ chế đặc thù về ngân sách cho Hà Nội. Ông Hiển cho rằng nếu địa phương nào cũng muốn “đặc thù”, ngân sách sẽ bị dàn mỏng và Luật Ngân sách có nguy cơ bị phá vỡ.

Một vấn đề đáng quan tâm khác đó là quản lý dân cư. Điều 24 dự thảo Luật quy định Chính phủ ban hành quy định về điều kiện cư trú ở nội thành phù hợp với việc quản lý dân cư với quy mô, mật độ, cơ cấu hợp lý theo quy hoạch chung của Thủ đô.

Trong khi việc áp dụng các biện pháp hành chính nhằm hạn chế di dân tự do vào Hà Nội trước đây đã không những không đem lại hiệu quả mà còn phát sinh các hệ lụy khác như vấn đề giáo dục, an sinh xã hội, mất trật tự an toàn xã hội, tội phạm v.v... Mà nên quản lý dân cư theo quy hoạch chung Thủ đô.

Vì lẽ đó, Ủy ban Pháp luật đề nghị cân nhắc quy định giao Chính phủ ban hành quy định về điều kiện cư trú ở nội thành.

Việc áp dụng mức phạt tiền đối với một số hành vi vi phạm hành chính và quy định mức thu một số loại phí ở khu vực nội thành cao hơn so với mức áp dụng chung cho cả nước cũng được Ủy ban Pháp luật nêu ra các vấn đề phải cân nhắc như tăng mức phạt hành chính thì có tăng mức hình phạt đối với các hành vi phạm tội xảy ra trên địa bàn Thủ đô không? Mức phạt xử lý vi phạm giao thông có thể không quá 5 lần so với mức chung của cả nước được dựa vào căn cứ nào? Có phải cứ không quản lý được là phạt nặng hay không?

Góp ý cho dự thảo Luật Thủ đô, các thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội đều đồng tình với việc cần có Luật với những cơ chế, chính sách đặc thù riêng cho Hà Nội. Tuy vậy, nhiều đại biểu cho rằng, một số quy định còn chung chung, áp dụng cho địa phương nào cũng được chứ không mang tính đặc thù riêng cho Thủ đô.

Ông Trần Thế Vượng, Trưởng ban Dân nguyện nhận xét dự thảo luật này là “có các quy định có tính chất như nghị quyết, quy định pháp luật là bắt buộc chứ không thể chung chung như vậy. Luật nên thu gọn lại để tìm ra những gì thực sự là đặc thù”.

Một số ý kiến yêu cầu việc áp dụng cơ chế đặc thù nên có thời hạn cụ thể chứ không nên kéo dài vô tận. “Tôi đồng tình với chính sách đặc thù về ngân sách nhưng nên đặt trong khoảng thời gian nhất định như khoảng 10 năm chẳng hạn” – Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Hà Văn Hiền nói.

Song Đào

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại
PTI

Từ khóa tìm kiếm

Từ khóa tìm kiếm