Lãnh đạo đối lập Myanmar có chuyến thăm quan trọng tới Trung Quốc
12-06-2015 05:32

(Toquoc)- Vị thế bà Suu Kyi được nâng cao trong khi Trung Quốc tìm cách hòa dịu quan hệ song phương và khẳng định lợi ích.

Lãnh đạo đảng Liên minh Dân tộc vì Dân chủ (NLD), bà Ayung San Suu Kyi đang có chuyến thăm Trung Quốc từ ngày 10-14/6, theo lời mời của Đảng Cộng sản Trung Quốc, với lịch gặp Chủ tịch Tập Cận Bình và Thủ tướng Lý Khắc Cường.

Phát ngôn viên Bộ ngoại giao Trung Quốc ngày 10/6 nói rằng chuyến thăm của bà Suu Kyi sẽ thúc đẩy quan hệ hữu nghị và hợp tác giữa Trung Quốc và Myanmar.

Các nhà phân tích mong đợi hai bên sẽ thảo luận về các dự án hợp tác kinh tế gây trạnh cãi cũng như sự bất ổn tại khu vực biên giới hai nước do xung đột sắc tộc leo thang.

Phát ngôn viên Bộ ngoại giao Trung Quốc cũng nói thêm rằng, Trung Quốc hy vọng bà Suu Kyi "sẽ giải đáp các vấn đề có liên quan đến nước này như ngăn chặn xung đột, giảm bớt căng thẳng, và khôi phục hòa bình, ổn định và trật tự tại các khu vực biên giới giữa hai nước trong thời gian tới."

Lãnh đạo đối lập Myanmar có chuyến thăm quan trọng tới Trung Quốc - ảnh 1
Bà Suu Kyi  được Đại sứ Trung Quốc tại Myanmar Yang Houlan, chào đón ngày 10/6 tại sân bay quốc tế Yangon trước chuyến thăm tới Trung Quốc .

Khẳng định vị thế phe đối lập

Theo ông Nicholas Farrelly, chuyên gia về Myanmar của trường Đại học Quốc gia Australia, bà Suu Kyi coi Trung Quốc là nước láng giềng quan trọng và sẽ đóng một vai trò đối với tương lai của Myanmar.

Ngay khi kết thúc quãng thời gian bị quản thúc tại gia vào năm 2010 và được cho phép tham gia vào chính trường Myanmar, bà Ayung San Suu Kyi đã luôn tuyên bố rằng nước này phải duy trì quan hệ thân thiện với Trung Quốc.

Bất kỳ đảng phái chính trị nào tìm cách cầm quyền ở Myanmar đều phải giữ mối quan hệ ổn định với “nước láng giềng lớn mạnh” phương bắc và bà Suu Kyi cũng đã nhận thức được thực tế này. "Trong trung hạn Trung Quốc sẽ vẫn là nhà đầu tư lớn nhất tại Myanmar," Omar Hamid, chuyên gia tại tổ chức tư vấn HIS cho biết.

Và chuyến thăm Trung Quốc lần này chứng tỏ quyết tâm của bà để nâng cao hình ảnh bản thân như một nhà ngoại giao có ảnh hưởng rộng rãi và chuẩn bị cho cuộc tổng tuyển cử của Liên đoàn quốc gia vì dân chủ (NLD) do bà lãnh đạo vào cuối năm nay.

Trung Quốc đã bắt đầu tiếp xúc với đảng NLD kể từ khi bà Suu Kyi trở thành thành viên của nghị viện Myanmar năm 2012, theo phát ngôn viên của NLD, Nyan Win. NLD được cho là sẽ có biểu hiện mạnh mẽ trong kì tranh cử tới dù bà Suu Kyi hiện không có đủ tư cách tranh cử do Hiến pháp hiện hành của Myanmar quy định mọi công dân Myanmar kết hôn với người nước ngoài hoặc có con mang quốc tịch nước ngoài đều bị cấm đảm nhiệm chức vụ Tổng thống.

Bà Suu Kyi đang tìm cách khẳng định bản thân là một nhà lãnh đạo có thể nhận được sự hỗ trợ từ cả hai phía, phương Tây và Trung Quốc, theo chuyên gia Hamid.

Tuy nhiên, một số ý kiến khác cho rằng, khi tiến hành chuyến thăm Trung Quốc, rất có thể bà Aung San Suu Kyi sẽ bị mất điểm tại Myanmar bởi nhiều người Myanmar không tán thành quan hệ của nước này với Trung Quốc.

Trung Quốc với cách tiếp cận khác

Theo thông tin từ tờ Boxun News, quan hệ Trung Quốc - Myanmar sẽ được các nhà lãnh đạo Trung Quốc quản lý theo 3 hướng tiếp cận chính trị - ngoại giao - quân sự. Động thái đầu tiên là điều động quân đội đến sát biên giới với Myanmar thực hiện tập trận bắn đạn thật để gây áp lực với chính phủ hiện thời nước láng giềng.

Ngày 2/6 vừa qua, Trung Quốc đã lần đầu tiên tiến hành diễn tập với sự phối hợp các đơn vị quân sự như không vận, pháo binh, phòng không, bộ binh, tên lửa và rađa tại tỉnh Vân Nam.

Và động thái thứ hai trên phương diện ngoại giao là mời nhà lãnh đạo đối lập Aung San Suu Kyi thăm Bắc Kinh để tiếp tục gây áp lực lên chính phủ Myanmar trước thềm bầu cử quốc hội nước này cuối năm 2015.

Mặc dù phải đối mặt với sự cạnh tranh của gần 70 đảng khác – trong đó có đảng cầm quyền là Liên minh Đoàn kết và Phát triển (USDP),  NLD dưới sự lãnh đạo của bà Suu Kyi được dự kiến sẽ phát huy thành tích bầu cử năm 2012, khi liên đoàn này giành được 43 trong số 44 ghế tranh chấp. Với sự ủng hộ mạnh mẽ của cử tri toàn quốc, NLD có khả năng giành chiến thắng trong cuộc bầu cử quốc hội cuối năm nay.

Tờ South China Morning Post ngày 10/6 cho biết, Bắc Kinh dường như đã chấp nhận nhà lãnh đạo đối lập Myanmar, bà Aung San Suu Kyi, một động thái báo hiệu ý thức cấp bách của Trung Nam Hải trong việc thúc đẩy quan hệ với ứng cử viên quan trọng trong cuộc bầu cử sắp tới ở quốc gia láng giềng.

Bắc Kinh hiện vẫn giữ quan hệ tốt đẹp với những nhà lãnh đạo đương thời của Myanmar và chuyến thăm này là cơ hội tốt để định vị vị thế của Trung Quốc dưới cách nhìn của NLD và bà Suu Kyi, người có ảnh hưởng rất lớn trong chính trường Myanmar.

Duy trì lợi ích

Chuyến thăm này đặc biệt có ý nghĩa trong bối cảnh mối quan hệ đồng minh ổn định lâu dài Trung Quốc- Myanmar có phần nào “lạnh nhạt”, từ khi Naypyidaw bắt đầu thực hiện cải cách dân chủ, hội nhập quốc tế và bắt đầu xây dựng mối quan hệ với phương Tây.

Các công ty Trung Quốc hoạt động tại Myanmar gặp nhiều khó khăn và cạnh tranh hơn trong khi phải đối mặt với sự chỉ trích từ người dân địa phương về những ảnh hưởng và hậu quả xấu tới xã hội và môi trường. Nhiều dự án trọng điểm của Trung Quốc tại quốc gia láng giềng này bị đình chỉ, bao gồm dự án thủy điện Myitsone trị giá 3,6 tỉ USD.

Mối quan hệ song phương cũng đã giảm tiếp một nấc thang mới khi xung đột sắc tộc tại Kokang, khu vực biên giới giữa Myanmar và Trung Quốc leo thang. Đặc biệt, sau khi máy bay của quân đội Myanmar đã thả bom xuống khu vực Lâm Thương, tỉnh Vân Nam làm chết 5 nông dân và bị thương 8 người khác hồi tháng 3 đã khiến Bắc Kinh phải điều động chiến đấu cơ tuần tra dọc biên giới.

Với vị thế của bà Suu Kyi, những thông tin sau chuyến thăm sẽ có tác động tích cực cải thiện hình ảnh của Trung Quốc tại Myanmar. Qu Jianwen, một chuyên gia về các vấn đề Đông Nam Á tại Đại học Vân Nam nhận định, Suu Kyi sẽ có thể đưa những "thông tin khách quan và đáng tin cậy" đến với người dân Myanmar về những mục tiêu của Trung Quốc tại nước này, phản bác lại những hình ảnh tiêu cực đang hiện hữu.

Trước đó, tại một cuộc họp báo, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hồng Lỗi đã cho biết: "Đây (chuyến thăm của bà Suu Kyi tới Trung Quốc) là một chuyến thăm liên đảng quan trọng giữa Trung Quốc và Myanmar. ... Chúng tôi hy vọng rằng chuyến thăm của NLD sẽ tiếp tục tăng cường giao tiếp và sự hiểu biết giữa hai bên”.

Trung Quốc coi Myanmar có tầm quan trọng chiến lược như là một cửa ngõ vào Ấn Độ Dương và Vịnh Bengal, cũng như muốn bảo đảm an toàn cho con đường vận chuyển dầu và khí đốt qua nước này.Bằng cách xây dựng quan hệ với Suu Kyi, Trung Quốc đang khẳng định lợi ích của mình ở Myanmar”, Aung Zaw, tổng biên tập của tờ The Irrawaddy cho biết.

Cũng bày tỏ quan điểm về chuyến thăm này, giáo sư Fan Hongwei từ Trung tâm Nghiên cứu Đông Nam Á đại học Hạ Môn cho biết, điều cuối cùng Bắc Kinh muốn là một sự thay đổi trong chính sách của Myanmar đối với Trung Quốc trước sự "quyến rũ" của phương Tây.

An Bình (Tổng hợp)

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại