Myanmar: Bất ổn gia tăng trước bầu cử
15-10-2015 12:42

(Toquoc)- Đề xuất trì hoãn bầu cử bị nghi ngờ do nguyên nhân chính trị chứ không đơn thuần là những trở ngại về hậu cần.

Ngày 13/10, “sau khi xem xét các thế mạnh và hạn chế của việc hoãn bầu cử, Ủy ban bầu cử Liên bang (UEC) của Myanmar quyết định rằng cuộc bầu cử sẽ diễn ra theo kế hoạch vào ngày 8/11 tới”, một tuyên bố của Bộ Thông tin nước này cho biết.

Trước đó, sáng ngày 10/10, U Tin Aye, Chủ tịch Ủy ban bầu cử, một cựu chiến binh đại diện cho đảng cầm quyền đã triệu tập cuộc họp tại thủ đô Nay Pyi Taw với sự tham gia của đại diện t 10 đảng chính trị và đề xuất việc hoãn bầu cử do xảy ra các vụ lũ lụt và lở đất gần đây.

Lũ lụt nghiêm trọng diễn ra kể từ tháng 7 đã giết chết ít nhất 80 người và buộc tạm thời di dời khoảng 1,6 triệu trên tổng số dân số 51 triệu người của Myanmar, theo thống kê mới nhất của Liên Hợp Quốc ngày 9/9 vừa qua. Theo các phương tiện truyền thông nhà nước Myanmar, một số khu vực ảnh hưởng nặng nề nhất bởi lũ lụt có thể sẽ bị ngập do những cơn mưa mới trong tuần tới.

Trong khi ba chính đảng, trong đó có đảng Đoàn kết và Phát triển Liên bang (USDP) cầm quyền ủng hộ việc hoãn tổ chức tổng tuyển cử thì thủ lĩnh Liên đoàn Quốc gia vì Dân chủ (NLD) đối lập, bà Aung San Suu Kyi kiên quyết phản đối việc này.

Myanmar: Bất ổn gia tăng trước bầu cử  - ảnh 1
Thủ lĩnh Liên đoàn Quốc gia vì Dân chủ (NLD) đối lập, bà Aung San Suu Kyi đã kiên quyết phản đối đề xuất trì hoãn bầu cử

Mất lòng tin

Nỗi sợ hãi và sự hỗn loạn về sự trì hoãn lần này đã phản ánh sự mất lòng tin mạnh mẽ của phong trào dân chủ, đại diện là NLD đối với giới quân đội và chính phủ do Tổng thống Thein Sein đứng đầu. Các thành viên đối lập và nhiều nhà phân tích đã ngay lập tức nghi ngờ đề xuất hoãn bầu cử do nguyên nhân chính trị chứ không đơn thuần là những trở ngại về hậu cần.

"Chúng tôi sẽ chấp nhận nếu họ (chính phủ Myanmar) trì hoãn cuộc bầu cử ở một số khu vực nơi lũ lụt và lở đất đã thực sự ảnh hưởng đến người dân, nhưng không phải trên toàn quốc," Salai Nge Pi, thành viên phe đối lập, một ứng cử viên cho cuộc bầu cử tại bang Chin, một khu vực ảnh hưởng nặng nề bởi lũ lụt cho biết. Phát biểu từ Falam, một thị trấn ở bang này, ông cho biết những con đường vẫn có thể đi lại được, mặc dù chưa được xây dựng hoàn chỉnh và không trải nhựa, cũng như ở nhiều nơi trên đất nước.

Trước đó, ngày 12/10, bà Aung San Suu Kyi cũng đã cảnh báo cử tri nước này về khả năng xảy ra các vụ bạo loạn có chủ đích trong ngày tổng tuyển cử. Phát biểu tại một cuộc vận động tranh cử ở Hmawbi, khu vực bầu cử Yangon, bà Suu Kyi cho biết: "Người dân phải cảnh giác trong ngày bầu cử. Có thể sẽ có những người chủ định dàn dựng các cuộc bạo loạn. Chúng ta phải đảm bảo rằng cuộc bầu cử diễn ra trong hòa bình."

U Yan Myo Thein, một nhà phân tích chính trị, cũng nhận định rằng, đề xuất trên cho thấy rằng UEC và ông Thein Sein "không chân thành và đáng tin cậy về chính trị."

"Đảng cầm quyền và các đồng minh của họ lo sợ sức mạnh gắn kết của bà Aung San Suu Kyi," ông nói. "Họ cần nhiều thời gian để chuẩn bị tuyến phòng thủvạch chiến lược và chiến thuật mới để đảm bảo cho số ghế trong Quốc hội bằng bất kỳ cách nào."

Bà Suu Kyi NLD dự kiến ​​sẽ thách thức sự thống trị của đảng USDP cầm quyền, gồm đa số là các cựu tướng lĩnh, và giành được ghế nhiều hơn để chiếm ưu thế trong cơ quan lập pháp, tiến tới việc bầu chọn một tổng thống mới vào tháng 3/2016.

Ảnh hưởng mạnh mẽ của quân đội

Trong Quốc hội Myanmar, các đại diện quân đội (Tatmadaw) nắm giữ 25% tổng số ghế và việc bổ nhiệm các quan chức quân sự vào các cơ quan dân sự thuộc nhiều bộ ngành đã diễn ra từ lâu và gây nhiều quan ngại tại Myanmar.

Tháng 8 vừa qua, các nhân viên y tế đã phát động phong trào ruy băng đen để phản đối sự bổ nhiệm 13 sỹ quan quân đội vào Bộ Y tế. Một tháng sau đó, các luật sư và một số thẩm phán cũng đeo ruy băng màu vàng để lên án việc tuyển dụng các sĩ quan quân đội vào Tòa án Tối cao. Nhiều ngành khác như giáo dục, điện lực, năng lương cũng đang diễn ra tiến trình sắp xếp nhân sự tương tự.

Luật sư Tòa án Tối cao Kyaw Myo Thu giải thích lý do tại sao đồng nghiệp của ông phản đối việc bổ nhiệm các cựu sĩ quan quân đội trong ngành tư pháp: "Chúng tôi, các luật sư, cũng biết rất rõ rằng có sự ảnh hưởng của giới quân sự từ phía trên và điều đó có thể làm gián đoạn khả năng của một cơ quan tư pháp dân sự đưa ra quyết định một cách tùy thích."

Sau 5 thập kỉ được lãnh đạo dưới chế độ độc tài quân sự, có thể nói giới quân sự nước này vẫn giữ vị trí quan trọng trong hệ thống quyền lực Myanmar. Và đây là một yếu tố khiến tiến trình chuyển tiếp dân chủ tại nước này vẫn phải đương đầu với nhiều thách thức ghê gớm.

Chính phủ đã tuyên bố sẽ tôn trọng kết quả của cuộc bầu cử, nhưng các thành viên của phe đối lập cho biết họ cảnh giác với sức ảnh hưởng mạnh mẽ của Tatmadaw. Quân đội đã hủy bỏ kết quả của cuộc bầu cử năm 1990 sau khi Liên đoàn Quốc gia vì Dân chủ do bà Aung San Suu Kyi lãnh đạo giành chiến thắng vang dội. Tatmadaw sau đó tiếp tục cầm quyền cho đến năm 2011, sau khi một chính phủ dân sự do quân đội hậu thuẫn lên thay thế.

Cuộc bầu cử ngày 8/11 tới được cho là một thử nghiệm quan trọng thách thức quyền lực của giới quân sự ở Myanmar. Bà Suu Kyi cũng tuyên bố rằng cuộc bầu cử sắp tới sẽ xóa bỏ hoàn toàn hệ thống chính quyền mà ở đó các nhà lãnh đạo sẽ chỉ thu vén lợi ích cá nhân mà chối bỏ trách nhiệm với người dân.

Dù thời gian bầu cử dự kiến không còn nhiều nhưng thực tế liệu có diễn ra đúng như dự đoán hay không còn là một câu hỏi?

An Bình (Tổng hợp)

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại