Tín hiệu chưa rõ về tiến trình dân chủ tại Thái Lan
10-09-2015 05:44

(Toquoc)- Việc bác bỏ bản dự thảo hiến pháp gây tranh cãi đã kéo dài thời gian cầm quyền của chính quyền quân sự.

Phiên họp của Hội đồng Cải cách Quốc gia Thái Lan (NRC) ngày 6/9 đã bỏ phiếu bác bỏ bản dự thảo hiến pháp 124 trang của nước này với tỷ lệ 135 phiếu thuận, 105 phiếu chống và 7 phiếu trắng.

Gây tranh cãi

Với việc bác bỏ dự thảo này, Thái Lan đã lãng phí 18 tháng cộng với khoảng 500 triệu baht về tiền lương và các chi phí khác. Và ngay từ khi bản dự thảo hiến pháp được ra đời, nó đã vấp phải sự chỉ trích từ nhiều phía.

Nhiều học giả cho rằng bản dự thảo này làm xói mòn quyền hạn của các đảng chính trị, trong khi có lợi cho quân đội, và cản trở sự hình thành chính quyền dân chủ thực sự.

Đảng Pheu Thai ủng hộ gia đình Shinawatra và đảng Dân chủ đối lập cũng đã có sự đồng thuận hiếm hoi trong việc phản đối dự thảo hiến pháp. Theo AFP, nội dung gây tranh cãi nhất là điều 260 cho phép thành lập một ủy ban quốc gia về chiến lược tái hòa giải và cải cách với 23 thành viên là các quan chức quân đội cấp cao để thay quốc hội và thủ tướng dân cử lên nắm quyền lãnh đạo đất nước bất cứ lúc nào có thể trong khoảng thời gian 5 năm trong trường hợp xảy ra bạo động hay khủng hoảng chính trị. Ủy ban này nắm giữ sức mạnh có thể ngăn chặn việc thông qua các luật, sửa đổi hệ thống bầu cử và có thể làm suy yếu quyền lực của các chính đảng ngay cả sau khi việc chuyển giao quyền lực cho một chính quyền dân cử được thực hiện.

Trong khi đó, Thủ tướng Prayut Chan ocha đã lên tiếng mạnh mẽ chống lại sự trở lại của nền dân chủ nếu thiếu một công cụ lập pháp để can thiệp chính trị. "Có ai nói rằng sau khi một cuộc bầu cử được tổ chức, đất nước này sẽ được hòa bình? Sẽ không có biểu tình, thảm sát đường phố và tấn công bằng bom? Đã có người nào bảo đảm rằng chính phủ mới được bầu có thể giải quyết những vấn đề này?", Ông Prayut cho biết trong các báo cáo.

Còn Chủ tịch Hội đồng soạn thảo hiến pháp (CDC) Thái Lan Borwornsak Uwanno cho rằng các nội dung của bản dự thảo đều giúp giải quyết các vấn đề quốc gia và ngăn chặn xung đột trong tương lai, bao gồm các cuộc biểu tình đường phố chống chính phủ đã làm tê liệt chính quyền dân cử liên tiếp trong thập kỷ qua.

Tín hiệu chưa rõ về tiến trình dân chủ tại Thái Lan  - ảnh 1
Hội đồng Cải cách quốc gia Thái Lan, cơ quan lập pháp gồm 247 thành viên được quân đội hậu thuẫn, bác bỏ dự thảo hiến pháp mới trong phiên họp ngày 6/9

Hành động trì hoãn

Các thành viên quân sự của NRC đã bỏ phiếu chống lại dự thảo, trong khi hầu hết các đại diện của lực lượng dân sự lại bầu chọn thông qua. Theo tờ WSJ, động thái này phần nào cho thấy quân đội muốn dự thảo hiến pháp thất bại để có thể duy trì quyền lực lâu hơn và tránh hậu quả của một kịch bản xấu khi dự thảo được trưng cầu dân ý và tiến tới bầu cử.

Trong trường hợp bản dự thảo hiến pháp trên được thông qua, nó sẽ được lấy ý kiến công chúng. Lúc này, Đảng Pheu Thái và Đảng Dân chủ, với sự ủng hộ của khoảng 26 triệu người, theo kết quả cuộc bầu cử năm 2011 có thể tạo nên làn sóng phản đối dự thảo. Một kết cục như vậy sẽ không chỉ là một mất mát đối với quyền lực chính quyền quân sự mà còn có thể gây ra một sự chia rẽ trong xã hội và nhen nhóm lại ngọn lửa xung đột chính trị.

Bên cạnh đó, việc bác bỏ dự thảo hiến pháp cũng đem lại cho chính quyền quân sự hiện nay nhiều thời gian hơn để quản lí một cách hiệu quả quá trình chuyển tiếp quan trọng về thừa kế hoàng gia hay chuyển giao quyền lực trong quân đội tại Thái Lan.

Sức khỏe của Vua Bhumibol Adulyadej 87 tuổi đang có nhiều dấu hiệu suy yếu, còn Nữ hoàng Sirikit Kitiyakon, 83 tuổi, cũng đang một số vấn đề về sức khỏe trong khi Chủ tịch Hội đồng cơ mật Thái Lan, Tướng Prem Tinsulanonda hiện đã 95 tuổi.

“Sự trỗi dậy” của cựu Thủ tướng Thaksin

Ông Thaksin đã có bài phát biểu ngày 14/8 ở Phần Lan để bày tỏ phản đối bản dự thảo trên. Theo ông, bản dự thảo đã đi ngược lại ý muốn của đa số nhân dân và ông cũng kêu gọi sự ủng hộ từ nhân dân trong nước.

Một số nhà phân tích cho rằng bài phát biểu được coi như một tín hiệu kêu gọi lực lượng “Áo đỏ”, không hoạt động kể từ cuộc đảo chính năm ngoái, cần phải có những kế hoạch chống lại chính quyền quân sự đương nhiệm. Bài phát biểu như lời kêu gọi lực lượng Áo đỏ hãy hành động.

Phe “Áo đỏ” với sự ảnh hưởng mạnh mẽ ở phía Bắc và Đông Bắc Thái Lan đã giành chiến thắng mọi cuộc bầu cử trong 15 năm qua. Chính quyền quân sự hiện nay cũng đã cấm các lực lượng “Áo đỏ” tổ chức cuộc họp báo về dự thảo hiến pháp hay các cuộc biểu tình trước khi cuộc bầu cử được diễn ra để hạn chế ảnh hưởng của lực lượng này. Bất cứ động thái nào từ họ cũng có thể làm phức tạp thêm tình hình chính trị Thái Lan

Chặng đường dài

Theo Hiến pháp Thái Lan tạm thời, sự thất bại của NRC để thông qua bản Hiến pháp mới thứ 20 của nước này nghĩa là tiến trình soạn thảo văn bản lập pháp đang được bắt đầu lại. Chính phủ Thái Lan sẽ thành lập một ủy ban soạn thảo khác trong vòng 30 ngày. Dự thảo mới sẽ hoàn tất trong vòng ba tháng sau đó và được đưa ra trưng cầu ý dân.

Hiện tại, không thể chắc chắn rằng dự thảo hiến pháp tiếp theo sẽ được tự do hơn nếu những nội dung liên quan đến việc đảm bảo quyền lực quân đội và các tầng lớp quý tộc vẫn được giữ nguyên. Nếu người dân Thái bỏ phiếu chống lại dự thảo, sẽ không có tín hiệu rõ ràng về những gì sẽ xảy ra tiếp theo trên lộ trình tổ chức bầu cử dân chủ của chính quyền hiện nay.

Tuy nhiên, một điều chắc chắn rằng, chính quyền quân sự và Thủ tướng Prayut Chanocha sẽ có thêm 1,5 năm cầm quyền. Và ít nhất bảy tháng nữa, có lẽ cho đến cuối năm 2017, Thái Lan mới có thể chạm tay vào nền dân chủ.

An Bình (Tổng hợp)

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại