Trung Quốc nhấn mạnh cam kết chống IS
21-11-2015 12:10

(Toquoc)- Con tin Trung Quốc đầu tiên bị hành quyết đẩy mạnh sự hợp tác mạnh mẽ hơn của Trung Quốc nhằm chống lại tổ chức này.

“Trung Quốc không ngoại lệ”

Trên tạp chí tiếng Anh Dabiq của tổ chức khủng bố tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) số ra ngày 18/11, IS tuyên bố đã xử tử một con tin người Trung Quốc có tên Fan Jinghui và con tin Na Uy Ole-Johan Grimsgaard-Ofstad sau khi bị đất nước và các tổ chức bỏ rơi hay không chấp thuận trả tiền chuộc.

Trong khi những vụ hành quyết và bắt giữ con tin người Mỹ hay châu Âu đã nhiều lần xảy ra thì đây là con tin Trung Quốc đầu tiên và duy nhất bị IS bắt giữ.

Theo thông tin IS đưa ra, con tin Fan là một người làm nghề tư vấn tự do, 50 tuổi, đến từ Bắc Kinh. Nhưng tờ Beijing News cho biết Fan có thể là một người từng làm trong lĩnh vực quảng cáo, sống ở khu ngoại ô phía Tây Bắc Kinh, nhưng công ty của ông này đã bị đóng cửa vào năm 2003.

Trong tuyên bố ra ngày 19/11, Bộ Ngoại giao Trung Quốc lần đầu tiên xác nhận danh tính của con tin người nước này bị IS bắt cóc và xác nhận Fan đã bị “sát hại một cách tàn bạo”.

Trước đó, một công dân Trung Quốc cũng đã bị thương trong vụ khủng bố Paris ngày 13/11. Đại sứ quán Trung Quốc ở Pháp báo cáo rằng sức khỏe nạn nhân đã tốt lên sau khi được nhập viện điều trị. Nhưng China Daily lưu ý rằng hơn 1.000 khách du lịch Trung Quốc được cho là ở Paris vào tối “thứ 6 đen tối”, khi các cuộc tấn công diễn ra.

Việc giết hại ông Fan và hành động rao bán đòi tiền chuộc trước đó cho thấy mối khủng bố là mối đe dọa đối với xã hội quốc tế đang phát triển, và Trung Quốc cũng không ngoại lệ," Li Wei, một cố vấn hàng đầu của chính phủ Trung Quốc về chống khủng bố tại Viện quan hệ quốc tế đương đại Trung Quốc cho biết.

Một sự thật rằng Trung Quốc ngày càng phải đối mặt với các mối đe dọa mới trên toàn toàn cầu, bao gồm từ các nhóm khủng bố ở nước ngoài như IS. Và vụ hành quyết công dân vừa qua đã nhấn mạnh tính dễ tổn thương của nước này với các mối đe dọa từ các nhóm cực đoan, trong bối cảnh người Trung Quốc đang có mặt trên toàn cầu, The Wall Street Journal nói.

Trung Quốc nhấn mạnh cam kết chống IS - ảnh 1
Hai con tin vừa bị IS hành quyết: Fan Jinghui, 50 tuổi, người Trung Quốc và Ole Johan Grimsgaard-Ofstad, 48 tuổi, người Na Uy

Đứng bên lề cuộc chiến

 Cho đến nay, dù liên tục tục lên án IS và thúc giục thế giới tăng cường hợp tác chống tổ chức khủng bố này nhưng Bắc Kinh vẫn chần chừ chưa tham gia cuộc chiến chống IS ở Syria và Iraq, vùng lãnh thổ mà IS chiếm giữ hoạt động chủ yếu.

Trước đó, Trung Quốc đã chia sẻ tin tức tình báo và thực hiện các bài tập chống khủng bố với các nước láng giềng như Pakistan và Ấn Độ, và nỗ lực để làm trung gian hòa giải giữa Taliban và chính phủ Afghanistan. Theo The Diplomat, hầu hết những động thái này đều liên quan đến người Duy Ngô Nhĩ, trong khi Bắc Kinh, kiên trì với chính sách “không can thiệp vào công việc nội bộ của các nước khác” trong việc không tham dự cuộc chiến chống IS hơn là hỗ trợ các hoạt động quân sự chống lại tổ chức này trong các chiến dịch do Mỹ và Nga dẫn đầu.

Sau cuộc tấn công tại Paris, các quan chức Trung Quốc kêu gọi tăng cường hợp tác toàn cầu chống khủng bố, bao gồm việc chống lại một nhóm ly khai Tân Cương, được xác định là mối đe dọa khủng bố lớn của nước này. Tuy nhiên, Bắc Kinh vẫn chưa đưa ra hành động cụ thể nào hay thông tin về sự giúp đỡ có thể góp phần vào cuộc chiến toàn cầu chống tổ chức khủng bố nguy hiểm IS.

Theo The Diplomat, một phần lí do vì IS đã không đặt ra một mối đe dọa trực tiếp đến công dân Trung Quốc, mặc dù các quan chức Trung Quốc đã cảnh báo rằng nhóm này tuyển dụng thành công các thành viên của các nhóm dân tộc Duy Ngô Nhĩ ở Tân Cương.

Dư luận Trung Quốc thúc giục hành động

Phát biểu khi đang dự hội nghị thượng đỉnh Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) ở Manila, Philippines, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nói ông “phản đối mạnh mẽ” vụ IS hành quyết con tin Trung Quốc”, Xinhua đưa tin.

Dư luận Trung Quốc cũng đã có phản ứng mạnh mẽ thông qua hàng loạt ý kiến lên án IS, yêu cầu lãnh đạo Trung Quốc tham gia hành động quốc tế trừng phạt IS tràn ngập trên mạng xã hội và báo điện tử trong nước. Trong ngày 19/11, cụm từ “con tin Trung Quốc” trở thành thuật ngữ tìm kiếm hàng đầu trên mạng xã hội nội địa Trung Quốc Weibo.

Nhiều ý kiến đề xuất Trung Quốc “cho không quân và đặc nhiệm tham gia đánh IS, thể hiện vai trò, trách nhiệm trước quốc tế”, hay “cần cho IS thấy cái giá phải trả khi động đến sự tôn  nghiêm của Trung Quốc”. Thậm chí còn có ý kiến rằng, “đây là cơ hội tốt để rèn quân và cho thế giới thấy uy lực của vũ khí Trung Quốc”.

Trong khi đó, nhiều bình luận cũng đã chỉ trích các nhà lãnh đạo đã quá “thụ động” và Chính phủ nước này không đủ tích cực trong việc bảo vệ các công dân Trung Quốc ở nước ngoài. "Tất cả những điều chính phủ làm là lên án mạnh mẽ sự việc. Liệu họ có thể làm gì hơn thế nữa? ", quan điểm của một người dùng Weibo đã được chia sẻ rộng rãi.

Tăng cường chống khủng bố theo cách nào?

Trong ngày 19/11, Hội đồng Bảo an Liên hiệp quốc (HĐBA LHQ) ra thông cáo lên án vụ hành quyết của IS là hành động tàn ác và hèn nhát và thời kêu gọi các nước hợp tác tích cực với Trung Quốc, Na Uy và các cơ quan liên quan khác trong giải quyết vấn đề này.

Trong cùng ngày, Trung Quốc ra tuyên bố cho biết sẽ đưa những kẻ chịu trách nhiệm cho vụ hành quyết một con tin là công dân nước này ra trước công lý. Thông điệp này cũng nhấn mạnh rằng, “Chính phủ Trung Quốc cương quyết phản đối tất cả các dạng của chủ nghĩa khủng bố, quyết tâm chống lại bất kỳ hành động tội ác và bạo lực khủng bố nào. Trung Quốc sẽ tiếp tục tăng cường hợp tác chống khủng bố với cộng đồng quốc tế để duy trì hòa bình và ổn định trên thế giới”.

Sự kiện này (vụ hành quyết con tin Trung Quốc) có thể thúc đẩy hợp tác chống khủng bố giữa Trung Quốc và cộng đồng quốc tế, dù sự hợp tác này cũng bao gồm những nguy cơ riêng của từng nước, theo Ni Lexiong, một chuyên gia quân sự tại Đại học Khoa học Chính trị và Luật Thượng Hải. Ông này cũng cho biết, nếu Trung Quốc tiến lại quá gần Mỹ và châu Âu, nguy cơ khủng bố đối với công dân Trung Quốc sẽ gia tăng. Nhưng nếu họ (Trung Quốc) không có hành động gì, thế giới sẽ coi nước này là kẻ yếu ớt.

Mặc dù Trung Quốc chưa thể tham gia các cuộc không kích hoặc cung cấp quân đội thì cái chết của công dân đầu tiên bị IS bắt giữ cũng sẽ thúc đẩy Bắc Kinh phải tích cực hơn trong cuộc chiến chống IS theo những phương thức khác, Zunyou Zhou nói, một chuyên gia tại Viện nghiên cứu Max Planck của Đức bày tỏ.

"Dựa trên những tuyên bố quyết liệt của Chủ tịch Tập Cận Bình, chúng ta có lí do để tin rằng Trung Quốc sẽ làm điều gì đó, hoặc là sự ủng hộ về tài chính hoặc trên phương diện chính trị LHQ," ông Zhou nói.

Xét về lợi ích chiến lược, việc tham gia lực lượng chống IS lúc này, dù ở một mức độ nhất định nào đó, chẳng hạn như đưa không quân tham gia không kích chính là cơ hội để Trung Quốc thể hiện vai trò của mình trên trường quốc tế.

Trong bối cảnh Nga và Pháp đang hối thúc Liên hợp quốc chấp thuận thành lập liên minh quốc tế chống IS thì liệu sự ủng hộ từ cộng đồng quốc tế và áp lực từ dư luận trong nước có đủ để Trung Quốc có động thái mạnh mẽ, cứng rắn hơn trong cuộc chiến chống IS cũng như thể hiện vai trò là một cường quốc có trách nhiệm trên thế giới.

An Bình (Tổng hợp)

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại