Trung Quốc-Đài Loan trước cuộc bầu cử Tổng thống 2016
08-05-2015 04:58

(Toquoc)-Ngày 4/5, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Chủ tịch KMT Eric Chu đã có cuộc hội đàm tại Bắc Kinh.

Cuộc gặp cấp cao lần đầu tiên sau 6 năm qua giúp cho hai nhà lãnh đạo có nhận thức chung trước kỳ bầu cử đầu năm 2016 tại Đài Loan, trong đó theo dự kiến ông Chu Lập Luân (EricChu) sẽ là ứng cử viên của KMT. Và ông Eric Chu sẽ nhận được “ý kiến chỉ đạo” của Bắc Kinh về cuộc bầu cử tổng thống Đài Loan.

Ông Mã Anh Cửu, tổng thống Đài Loan, đã từ chức Chủ tịch KMT sau thất bại nặng nề của đảng này trong cuộc bầu cử địa phương ngày 29/11/2014. Ông Mã lên nắm quyền từ năm 2008 và tái đắc cử năm 2012, có quan điểm rất thân Trung Quốc. Sau khi nhậm chức, Mã Anh Cửu đã thực hiện một chính sách xích lại gần Trung Quốc. Một kết quả là hai bên ký kết 21 hiệp định song phương, tạo điều kiện dễ dàng cho trao đổi thương mại và du lịch. Trung Quốc (bao gồm cả Hong Kong và Macau) là đối tác thương mại quan trọng nhất của Đài Loan, với kim ngạch thương mại lên tới hơn 160 tỷ USD và nhập khẩu gần 40% hàng xuất khẩu của Đài Loan. Ngoài ra, mỗi năm có 8 triệu lượt khách du lịch từ hai phía. Đài Loan ngày càng lệ thuộc về kinh tế vào Đại lục.

Trong cuộc bầu cử của KMT, ngày 17/1/2015, Chu Lập Luân, Thị trưởng thành phố Tân Bắc, Đài Loan, được bầu làm Chủ tịch Quốc Dân đảng (KMT).

Trung Quốc-Đài Loan trước cuộc bầu cử Tổng thống 2016 - ảnh 1
Người Đài Loan bày tỏ vừa muốn tự do dân chủ, phát triển kinh tế, vừa muốn không lệ thuộc Trung Quốc

Trung Quốc lo ngại về cuộc bầu cử 2016

Cả KMT và ĐCS Trung Quốc đều có nhiều điều để lo ngại về cuộc bầu cử tổng thống năm 2016. Trung Quốc muốn KMT thắng cử. Tuy nhiên, KMT đang mất dần vị thế so với Đảng Dân Tiến (DPP) theo đường lối thúc đẩy quyền tự quyết cho Đài Loan. Trong các cuộc bầu cử địa phương được tổ chức vào tháng 11/2014, KMT đã thất bại. Trước bầu cử, KMT kiểm soát 15/22 thành phố, quận của Đài Loan; sau bầu cử, chỉ còn kiểm soát 6 khu vực. Thất bại đó được xem như cuộc trưng cầu dân ý về chiến lược quan hệ hai bờ Eo biển của KMT. Sự kết hợp giữa tăng trưởng kinh tế kém dưới thời Tổng thống Mã và nhận thức về mối đe dọa gia tăng từ Trung Quốc giúp DPP dễ dàng thuyết phục người Đài Loan từ chối chương trình tăng cường quan hệ chính trị giữa hai bờ Eo biển.

DPP tuyên truyền rằng KMT và Tổng thống Mã Anh Cửu đã thất bại trong chiến lược an ninh quốc gia, đã làm tăng sự phụ thuộc của Đài Loan vào Trung Quốc mà không mang lại bất kỳ lợi ích cụ thể nào cho Đài Loan. DPP đã tô vẽ KMT như một phần của Bắc Kinh, bán rẻ lợi ích của Đài Loan. Năm 2014, gần 350.000 người Đài Loan đã biểu tình phản đối việc phê chuẩn một thỏa thuận về trao đổi dịch vụ tự do với Đại lục, dẫn tới việc chiếm đóng trụ sở Quốc hội tại Đài Bắc. Hiện nay khả năng thắng cử của DPP – có thể là bà Thái Anh Văn, Chủ tịch DPP – là 60/40% so với KMT.

Nếu ông Chu có thể giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2016, các điều kiện kinh tế xã hội dài hạn dường như cũng chống lại KMT. Dân số Đài Loan đang già hóa nhanh hơn so với bất kỳ quốc gia nào khác ở châu Á, kể cả Nhật Bản, làm giảm khả năng tạo ra những thành tích kinh tế cần thiết cho chiến thắng trong bầu cử. KMT không giải quyết được bài toán kinh tế và quan hệ đôi bờ Eo biển.

Các cuộc biểu tình đòi dân chủ ở Hong Kong từ tháng 9/2014 đã hâm nóng lại cuộc tranh luận tại Đài Loan về mối quan hệ khó khăn với Đại lục. Kịch bản tái thống nhất và “một nước, hai chế độ” của Bắc Kinh không hấp dẫn đối với người Đài Loan.

Trung Quốc-Đài Loan trước cuộc bầu cử Tổng thống 2016 - ảnh 2
Eric Chu - Chủ tịch mới của KMT - có cứu vãn được cầm quyền của KMT trong bầu cử 2016?

Lựa chọn khó khăn của các đảng chính trị Đài Loan

Xã hội Đài Loan hiện chưa có sự thống nhất về bản sắc riêng của hòn đảo này và về mối quan hệ với Trung Quốc. Nhưng phần lớn người dân Đài Loan đều có chung mong muốn bảo vệ lối sống của mình trong một xã hội dân chủ và cởi mở. Vì vậy, nhiều người cảm thấy lo sợ trước một sự xích lại gần hơn nữa với Trung Quốc. Mặt khác, các ứng cử viên kế nhiệm Mã Anh Cửu sẽ phải chứng tỏ rằng họ vừa bảo vệ được chủ quyền trên thực tế của Đài Loan, vừa đảm bảo các quan hệ ổn định với Đại lục.

Đối với người dân Đài Loan, điều quan trọng là đảng nào có chính sách kinh tế và xã hội thuyết phục hơn trong cuộc bầu cử năm 2016. Đặc biệt nhóm cử tri không  gắn bó với bất kì đảng nào đang tăng lên có thể sẽ định hướng các chủ đề đối nội. Họ quan tâm đến việc có được một sự kết hợp giữa phe ủng hộ độc lập (DPP) và phe thân Trung Quốc (KMT) để định hình chính sách của Đài Loan.

Trung Quốc vẫn sử dụng chủ trương “bên miệng hố chiến tranh” để tác động vào nội bộ Đài Loan. Hồi tháng 4, nguyên Phó Tổng thống Đài Loan Lã Tú Liên tham gia một cuộc tọa đàm ở Đài Bắc, “tiết lộ” những tư liệu mà bà đọc được cho thấy giới lãnh đạo Trung Quốc quyết định “phải quyết chiến” trong năm 2016 và giải quyết vấn đề Đài Loan bằng một hành động vào năm 2016. Một số nhân vật quân sự diều hâu ở Đại lục nói tới giải pháp quân sự.

Mỹ vẫn là bên bảo đảm an ninh cho Đài Loan. Ngày 1/4, Mỹ cho 2 máy bay tiêm kích F-18 hạ cánh xuống sân bay Đài Bắc là một “nhắc nhở” đối với Trung Quốc và trấn an đối với Đài Loan.

Chừng nào Chính phủ Trung Quốc vẫn giữ nguyên quan điểm chiếm đóng Đài Loan bằng vũ lực khi cần thiết, họ sẽ không thể giành được trái tim của 23 triệu người Đài Loan./.

NQ

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại