Nghệ thuật Chầm-riêng chà-pây là di sản quốc gia
Thứ Năm, ngày 25/04/2013 - 10:59

(Toquoc)- Bộ VHTTDL vừa ban hành Quyết định số 1524/QĐ-BVHTTDL công bố Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia (đợt 2), bao gồm: Nghệ thuật Chầm riêng chà pây của người Khơ me và Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa.

Nghệ thuật Chầm-riêng Chà-pây (còn được gọi là Chòm riêng Chà pây) của người Khơ me là một loại hình văn hóa phi vật thể được xếp vào hàng độc đáo bậc nhất và có nguồn gốc rất lâu đời mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc của người Khơ me. Chầm-riêng Chà-pây được hiểu là đàn ca hát. Chầm-riêng có nghĩa là ca hát, Chà-pây là đàn Chà-pây. Trong lúc diễn tấu, nghệ nhân vừa đàn từng đoạn nhạc, sau đó vừa tự hát từng câu ứng tác về một đề tài đã chuẩn bị sẵn nào đó. Khi biểu diễn, nghệ nhân không chỉ chơi và hát những tác phẩm đã soạn sẵn mà còn ngẫu hứng sáng tác tại chỗ để độc diễn. 

Từ xa xưa, người Khmer ví cây đàn Chà-pây như hồn thiêng của dân tộc mình, từ những âm quãng réo rắt ngân, ta nghe được trong đó cả không khí sôi động của ngày mùa, lời thì thầm của những đôi trai gái yêu nhau bên bếp than hồng nếp mới và còn nghe cả những lời giáo huấn về đạo làm người trong kinh sách Satra được người xưa viết lại trên lá buông in dấu tích hàng ngàn năm nay.

Nghệ thuật Chầm -riêng Chà- pây là một phần trong bữa tiệc tinh thần không thể thiếu sau những ngày nương áng ruộng đồng vất vả của cộng đồng người Khmer Nam bộ. Chừng 3 thập kỷ trước đây, mỗi phum, sóc của tỉnh Trà Vinh đều có 1 - 2 người biết chơi Chầm-riêng Chà-pây, nhưng hiện nay loại hình nghệ thuật dân gian đậm đà bản sắc dân tộc độc đáo có một không hai này đã mai một, không còn nhiều người biết nghệ thuật này.

Trong khi đó, Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa do 13 dòng họ trên huyện đảo Lý Sơn (Quảng Ngãi) tổ chức vào ngày 19/3 âm lịch hằng năm. Đây là lễ hội có ý nghĩa rất quan trọng trong đời sống tâm linh của cư dân ven biển và hải đảo từ nhiều thế kỷ qua, đồng thời thể hiện đạo lý uống nước nhớ nguồn, tri ân những hùng binh Hoàng Sa, Trường Sa đã cắm mốc, dựng bia khẳng định chủ quyền của Việt Nam trên biển Đông.

Năm nay Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa được tổ chức quy mô hơn mọi năm, gắn liền với Tuần văn hóa biển đảo Quảng Ngãi 2013 với nhiều hoạt động diễn ra liên tục từ ngày 25-29/4.

Trước đó, ngày 27/12/2012, Bộ VHTTDL cũng đã công bố Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia (đợt 1) gồm 33 di sản văn hóa phi vật thể./.

L. Minh

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại
PTI

Từ khóa tìm kiếm

Từ khóa tìm kiếm