Xây dựng tình yêu văn hoá từ đồ chơi truyền thống
25-09-2015 11:17
(Toquoc)- “Nếu trẻ em được giáo dục di sản đúng cách và hấp dẫn thì sẽ gieo vào tâm hồn trẻ thơ một tình yêu văn hóa từ tấm bé”, Tiến sĩ Trang Thanh Hiền cho biết.

Xây dựng tình yêu văn hoá từ đồ chơi truyền thống - ảnh 1
Tiến sĩ Trang Thanh Hiền cùng các em nhỏ tham gia dự án

Đến hẹn lại lên, cứ mỗi dịp “Tết Trung thu” là những con phố kinh doanh đồ chơi trẻ em ở Hà Nội như Hàng Mã, Lương Văn Can… lại tràn ngập những loại đồ chơi đầy mầu sắc và đa dạng mẫu mã. Tuy nhiên, điều dễ nhận thấy trong nhiều năm trở lại đây là sự chiếm lĩnh của đồ chơi Trung Quốc và những sản phẩm “đồ chơi truyền thống” của Việt Nam như đầu sư tử, mặt nạ…đã không còn nhận được sự quan tâm của khách hàng, đặc biệt là các em thiếu nhi. Gần đây một dự án phi lợi nhuận mang tên “Cùng sáng tạo mặt nạ Việt, vui Tết Trung thu” đã mang chiếc mặt nạ xưa cũ năm nào được “hồi sinh” dưới bàn tay sáng tạo của chính các em thiếu nhi. Dự án hướng dẫn các em nhỏ cách làm mặt nạ giấy truyền thống và hướng đến việc khôi phục và phát huy những giá trị văn hóa của mặt nạ Việt. Dự án được thực hiện bởi Tiến sĩ Trang Thanh Hiền và các bạn sinh viên của Trường Đại học Mỹ Thuật Việt Nam.

Xây dựng tình yêu văn hoá từ đồ chơi truyền thống - ảnh 2
Những chiếc mặt nạ truyền thống do các bé tự làm

Báo Điện tử Tổ Quốc có cuộc trò chuyện với Tiến sĩ Trang Thanh Hiền về dự án dành cho thiếu nhi này nhân dịp “Tết Trung thu 2015”.

- Chị có thể có biết ý tưởng xây dựng dự án "Cùng sáng tạo mặt nạ Việt, vui Tết Trung thu" được bắt nguồn từ đâu? Và sự thành công của dự án?

- Theo sự quan sát của tôi từ nhiều năm nay, các loại mặt nạ Trung Quốc sản xuất đã chiếm lĩnh phần lớn thị trường đồ chơi cho trẻ em vào dịp Tết Trung thu. Chưa xét đến tính chất độc hại không được kiểm định thì những chiếc mặt nạ với giá thành quá rẻ còn có một thẩm mỹ rất xấu.

Do đó, chúng tôi muốn lập nên một dự án để khôi phục lại các giá trị văn hóa Việt. Chỉ khi các giá trị văn hoá Việt được hiểu một cách đầy đủ thì văn hóa truyền thống mới có thể sống trong lòng văn hóa đương đại.

Có lẽ đây cũng là điều làm nên sự thành công của chương trình. Trong ngày khai mạc, tham dự chương trình đã có năm trăm bé, con số đã vượt xa cả sự mong đợi của ban tổ chức.

- Quá trình thực hiện dự án được tiếp xúc trực tiếp với các em nhỏ, bản thân chị đánh giá như thế nào về cách tiếp xúc sản phẩm trò chơi cổ truyền của các em thiếu nhi Hà Nội? Theo chị, giá trị cổ truyền đã xa rời các em nhỏ nhiều chưa?

- Tôi nghĩ, muốn các em hiểu về truyền thống thì hãy giáo dục về di sản. Nếu trẻ em được giáo dục di sản đúng cách và hấp dẫn thì sẽ gieo vào tâm hồn trẻ thơ một tình yêu văn hóa từ tấm bé.

Trẻ em không có sự phân biệt giữa các sản phẩm đồ chơi cổ truyền hay đồ chơi đương đại. Chúng chỉ đơn giản là cái gì hấp dẫn thì chơi. Do đó muốn cho các đồ chơi truyền thống được trẻ em đón nhận chỉ có cách làm cho chúng trở nên hấp dẫn bằng những hình thức giáo dục đương đại.

Chương trình "Cùng sáng tạo mặt nạ Việt, vui Tết Trung thu" đã khiến cho đồ chơi truyền thống được tiếp cận bằng một phương pháp đương đại.

- Vậy theo chị đâu là những điểm “độc” và “lạ” của dự án để có thể thu hút những đối tượng tưởng chừng dễ tính mà lại vô cùng khó tính này?

- Điểm thu hút của dự án chính là đã tạo ra một sân chơi mà tất cả mọi người đến đó đều nhận về được những giá trị văn hóa cho riêng mình.

Phụ huynh cũng như các bé được hiểu thêm về văn hóa dân tộc, ngoài ra các bé có được trò chơi sáng tạo cho riêng mình.

Đặc biệt, kết quả của dự án mạng lại niềm vui đến trường cho trẻ em nghèo miền núi trường tiểu học suối Bau Sơn La.

- Theo quá dõi quá trình các em làm mặt nạ chị thấy việc làm ra một chiếc mặt nạ đối với các em có khó không? Các em sử dụng những chiếc mặt nạ sau khi hoàn thành như thế nào?

- Các bé đến với chương trình có thể hiểu được quy trình làm mặt nạ từ khâu bồi giấy đến các khâu vẽ, tô và sản phẩm được hoàn thành sẽ trở thành một kỉ vật tuổi thơ.

Đồng thời, các bé sẽ yêu quý và thấy ý nghĩa bởi những sản phẩm mình làm ra, hơn là những món đồ chơi có sẵn và được mua về dùng.

- Theo chị nói thì "Cùng sáng tạo mặt nạ Việt, vui Tết trung thu" là một dự án giữ gìn và bảo tồn những nét đẹp truyền thống của Việt Nam. Vậy ngoài dịp Tết Trung thu, chị có dự định sẽ triển khai vào thời gian, địa điểm nào khác?

- Sau dự án này, tôi luôn hy vọng vẫn có thể tiếp tục với những dự án nghệ thuật khác để tạo nên những chương trình thường niên cho các bé.

Việc giáo dục mỹ thuật, giáo dục thẩm mỹ và cho trẻ được trải nghiệm sáng tạo có thể xem là mục đích mà chúng tôi luôn hướng đến. Đây cũng là sự khơi gợi vun đắp và gieo trồng những 'nụ mầm’ văn hóa truyền thống trong xã hội đương đại cho thế hệ tương lai.

Tuy nhiên để có thể tiếp tục và thực hiện ở những tỉnh thành khác trong nước  vẫn còn gặp khó khăn, bởi nguồn nhân lực thực hiện dự án còn thiếu và kinh phí thực hiện không có sự tài trợ. Đây cũng là điều chúng tôi những người thực hiện dự án vẫn luôn trăn trở.

- Cảm ơn chị và chúc cho dự án sẽ được triển khai đến các em nhỏ ở nhiều vùng miền của Tổ quốc!

Ngọc Hà Lê (thực hiện)

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại