Kỷ lục đáng lo
Thứ Sáu, ngày 02/04/2010 - 16:10

(Toquoc)-Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) vừa tổng kết năm 2009 với bảng thành tích nhiều kỷ lục đáng nhớ trong một năm khó khăn và khủng hoảng.

Kỷ lục đầu tiên được lãnh đạo tập đoàn này tự hào nhắc đến là PVN đã khai thác dầu thô vượt mức dự kiến hơn 440 nghìn tấn. Đây chính là nguồn bù đắp quan trọng, giúp xuất khẩu dầu thô vượt mục tiêu trong một năm giá dầu đã giảm 50%.

Tuy nhiên, dù đang vui với kỷ lục hút được nhiều dầu, lãnh đạo PVN cũng không giấu được nỗi lo thiếu dầu thô cho các nhà máy lọc dầu trong nước. Nhà máy lọc dầu Dung Quất mới hoạt động, nhưng PVN đã phải lo tìm kiếm nguồn dầu thô phù hợp để nhập khẩu tinh chế vì nguồn dầu từ mỏ Bạch Hổ vốn dự kiến dành riêng cho nhà máy này sau hàng chục năm khai thác đã cạn kiệt. Thậm chí, PVN đã có kế hoạch mở rộng, chuyển đổi công nghệ để có thể sử dụng các nguồn dầu nhập khẩu khác. Hơn thế, PVN khẳng định, sắp tới xây thêm hai nhà máy lọc dầu công suất 10 triệu tấn/năm, thì việc nhập khẩu dầu là chắc chắn.

Kỷ lục đáng lo - ảnh 1

Hút dầu, đào khoáng sản để xuất khẩu vẫn đang là một thế mạnh của Việt Nam. Để đạt được các mục tiêu đề ra hàng năm, từ doanh nghiệp cho đến các bộ, ngành đã tìm mọi cách để khai thác thế mạnh này bằng cách đào thật nhiều, hút thật nhiều tài nguyên mang đi bán.

Có một quy luật “phổ biến” dù không nói ra là khi nguyên liệu mất giá người ta lại càng đẩy mạnh khai thác để bù đắp sự sụt giảm về doanh thu; khi được giá cũng gia tăng khai thác để bán được nhiều hơn.

Việc liên tục gia tăng khai thác và xuất khẩu thô nhưng lại chậm chạp trong đầu tư công nghiệp chế biến, chính là biểu hiện cũng như hậu quả của một mô hình tăng trưởng ngắn hạn, thâm dụng quá nhiều tài nguyên và nguồn vốn.

Bằng mọi cách để đạt được tốc độ tăng trưởng mà ít chú ý đến chất lượng và sự ổn định dài hạn. Hiện nay, không chỉ phải nhập khẩu dầu thô, phải nhập khẩu than từ năm 2012…mà ngay cả thuỷ sản cũng đã phải nhập nguyên liệu. Thậm chí, nếu không cẩn thận cả cát xây dựng cũng có thể không đủ cho nhu cầu trong nước.

Việt Nam tự hào có “rừng vàng, biển bạc” nhưng do khai thác và sử dụng không theo quy hoạch nên chúng ta đang trên đường từ một nước xuất khẩu ròng trở thành một nước nhập khẩu ròng nguyên liệu. Đây là nguy cơ đe doạ tương lai của đất nước.

Đã đến lúc phải chấm dứt việc xem xuất khẩu nguyên liệu thô là một thế mạnh. Tuy nhiên, sẽ rất khó khăn nếu cắt giảm những nguyên liệu thô đang là mặt hàng xuất khẩu lớn của quốc gia như dầu thô và than đá.

Nhưng đó là việc cần làm, không thể mãi chấp nhận cảnh “bán lúa non” vì sẽ rơi vào vòng luẩn quẩn của nghèo khó. Đó chính là biểu hiện dễ hiểu nhất của những đề án lớn như tái cơ cấu. Và thực tế trên đây khiến chúng ta càng hiểu rõ, tái cơ cấu nền kinh tế là đòi hỏi của chính quá trình phát triển.

Sau 20 năm đổi mới, Việt Nam đã có đủ lực để tính toán dài hơi cho chặng đường tiếp theo.

Dũng cảm thay đổi, cắt bỏ những bất cập chính là cách tạo thêm động lực cho lộ trình đổi mới của Việt Nam trong tương lai.

Lê Phong

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại
PTI

Từ khóa tìm kiếm

Từ khóa tìm kiếm