Hứa hẹn “kỉ nguyên vàng” cho quan hệ Trung- Anh
24-10-2015 06:25

(Toquoc)- Anh chào đón những lợi ích kinh tế từ chuyến thăm của Chủ tịch Trung Quốc trong khi Mỹ và cộng đồng quốc tế nghi ngại.

Chủ tịch Tập Cận Bình đang có chuyến thăm đến Anh từ 20-23/10, đánh dấu chuyến thăm đầu tiên của một Chủ tịch nước Trung Quốc tới Anh trong vòng 10 năm qua.

Động thái này được gọi là một bước ngoặt quan trọng sau khi mối quan hệ song phương trở nên xấu đi do cuộc gặp giữa Thủ tướng David Cameron với Đức Đạt Lai Lạt Ma năm 2012.

Thương mại, tài chính là ưu tiên hạng đầu

Trong một cuộc họp báo về chuyến đi của Chủ tịch Tập, Thứ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Wang Chao nhấn mạnh "hợp tác sâu rộng trong các lĩnh vực như thương mại, đầu tư, tài chính, văn hóa và trao đổi nhân sự."

Các chỉ số tăng trưởng của Trung Quốc dường như đang rơi vào mức thấp nhất kể từ năm 2009. Do vậy, Chủ tịch Trung Quốc cho biết, nước này đang tìm kiếm những thỏa thuận hợp tác với nước ngoài như Anh nhằm đa dạng hóa cơ sở kinh tế của nước mình.

Văn phòng Thủ tướng Anh cho biết, các thỏa thuận này chủ yếu về lĩnh vực công nghiệp, bao gồm bán lẻ, năng lượng, dịch vụ tài chính và hàng không vũ trụ, hứa hẹn tạo ra khoảng 3.900 việc làm tại Anh.

Nổi bật trong số các giao dịch được kí kết có tổng giá trị hơn 30 tỷ bảng Anh này là hợp đồng giữa tập đoàn EDF và Tổng công ty Năng lượng hạt nhân Trung Quốc (CGN) để xây dựng một nhà máy điện hạt nhân tại Hinkley Point, Somerset.

Thủ tướng Cameron nói: "Tôi vui mừng thông báo hôm nay chúng ta đang ký kết một thỏa thuận lịch sử xây dựng nhà máy điện hạt nhân Hinkley, để cung cấp nguồn năng lượng tin cậy với giá cả phải chăng cho gần 6 triệu gia đình và kiến tạo hơn 25.000 việc làm. Cùng với nhau chúng ta đang nỗ lực để xây dựng một tương lai ít carbon."

Hai nhà máy điện hạt nhân khác tại Anh cũng có thể được triển khai sau đó. Trong đó, một nhà máy sẽ do Trung Quốc thiết kế, đánh dấu lần đầu tiên nước này thể hiện công nghệ hạt nhân của mình ở nước ngoài. 

Hứa hẹn “kỉ nguyên vàng” cho quan hệ Trung- Anh - ảnh 1
Thủ tướng Anh David Cameron và Chủ tịch Tập Cận Bình đã có cuộc họp tại số 10 phố Downing để thảo luận các vấn đề nhằm thúc đẩy quan hệ song phương

Trung Quốc cũng đã đạt được một bước tiến mới trong lĩnh vực tài chính.Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBoC, Ngân hàng trung ương) ngày 20/10 lần đầu tiên phát hành trái phiếu chính phủ có mệnh giá bằng đồng nhân dân tệ bên ngoài hai thị trường Trung Quốc và Hong Kong. Với địa điểm là trung tâm tài chính London, Vương quốc Anh, động thái này được cho là sẽ tạo điều kiện thuận lợi để Trung Quốc thúc đẩy kế hoạch "quốc tế hóa" đồng nhân dân tệ.Trong cùng ngày, Ngân hàng Trung Quốc, ngân hàng lớn thứ tư của nước này, cũng thông báo thành lập Trung tâm Thương mại tại London.

“Bạn vàng”

Trung Quốc và Anh đã nhất trí nâng quan hệ song phương lên mức “quan hệ đối tác chiến lược toàn diện toàn cầu” trong thế kỷ 21, theo tin từ Xinhua.

Trong cuộc họp báo về chuyến thăm Anh của Chủ tịch Tập Cận Bình ngày 16/10, Đại sứ Anh tại Trung Quốc Barbara cho biết chuyến thăm sẽ là cột mốc quan trọng trong “Năm vàng Trung- Anh”, mong đợi “Chuyến thăm Vàng này” sẽ mở ra “Thời đại Vàng” cho giao lưu và hợp tác giữa Trung Quốc và Anh.

Trong một cuộc phỏng vấn với Reuters trước chuyến đi, Chủ tịch Tập Cận Bình cũng nhận định việc lựa chọn Anh là điểm đến do Anh là quốc gia phương Tây cởi mở nhất với Trung Quốc.

Theo Thứ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Wang Chao, không chỉ hợp tác về kinh tế, Trung Quốc và Anh có mối quan hệ "lâu dài và sâu rộng trong các vấn đề quốc tế và khu vực." Ông Wang đã chỉ ra sự hợp tác song phương đối với "Iran, Nam Sudan và các vấn đề khác", cũng như sự phối hợp của hai nước trong cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola.

Dựa trên vị thế là một "cửa ngõ" quan trọng về thương mại và đầu tư của cả lục địa châu Âucũng như sự tiếp cận nồng nhiệt của Anh, Bắc Kinh hi vọng có thể thông qua nước này để thúc đẩy quan hệ với các nước châu Âu, đặc biệt là Liên minh châu Âu (EU)trên các lĩnh vực kinh tế, chính trị và ngoại giao.

Hiện Anh nói riêng và EU nói chung vẫn là đồng minh thân cận và chủ yếu của Mỹ trên trường quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh ảnh hưởng, lợi ích giữa Bắc Kinh và Washington ngày càng căng thẳng thì việc xây dựng quan hệ với Anh và EU là một động thái ngoại giao quan trọng và cần thiết đối với Trung Quốc.

Với việc cho phép Bắc Kinh đầu tư vào lĩnh vực cơ sở hạ tầng và các dự án nhằm phát triển kinh tế khu vực phía Bắc, Thủ tướng Cameron đã bày tỏ rõ ràng mong muốn rằng Anh trở thành người bạn thân thiết nhất của Trung Quốc ở Phương Tây và là đối tác cởi mở nhất của nền kinh tế thứ hai thế giới này.

“Ngoại giao ngọt ngào” của Anh bị chỉ trích

Chuyến công du của ông Tập Cận Bình đến thủ đô London đã được truyền thông và quan chức hai nước hết sức ca ngợi, coi đây là bước tiến mới trong quan hệ hai nước “bước vào kỷ nguyên vàng”.Nước Anh cũng hy vọng, chuyến thăm của ông Tập Cận Bình sẽ khiến Trung Quốc trở thành đối tác thương mại lớn thứ hai của Anh trong 10 năm tới.

Bên cạnh những lợi ích về kinh tế, nhiều quan ngại cũng đã được dấy lên. Chuyến thăm của ông Tập Cận Bình bắt đầu trong bối cảnh gia tăng các quan ngại về ảnh hưởng của thép rẻ nhập từ Trung Quốc lên thị trường Châu Âu với một số cáo buộc bán phá giá thép tại Anh đối với Trung Quốc.

Tập đoàn thép Caparo của Anh đang bị thẩm tra tài chính, với một trong các nguyên nhân chính là thép nhập khẩu giá rẻ còn công ty Tata Steel cũng đã công bố đợt cắt giảm mới nhất 1.200 nhân công tại các nhà máy của họ tại Scunthorpe và Lanarkshire.

“Trung Quốc là một cường quốc kinh tế, còn Anh đang rất cần nguồn vốn đầu tư. Nhưng dù ký kết các thỏa thuận hợp tác nào, điều quan trọng đặt ra là Anh vẫn phải bảo vệ được an ninh quốc gia”, Giáo sư Rafaello Pantucci thuộc Viện Quốc phòng Hoàng gia Anh (RUSI) nhận định.

Tờ The Guardian đã đưa ra bình luận về việc Trung Quốc - đất nước mà nhiều bậc thầy gián điệp Phương Tây nhìn nhận là một nhà bảo trợ hoạt động đánh cắp thông tin các công ty toàn cầu - giúp xây dựng một nhà máy điện hạt nhân tại Anh và tham gia điều hành các công ty khác đang làm gia tăng những lo ngại về an ninh.

Theo cơ quan theo dõi an ninh mạng của Anh, những cuộc tấn công mạng có tính chất gây rối nhắm vào các công ty của Anh phần lớn đến từ Trung Quốc và Nga. Trước đó Mỹ và Trung Quốc cũng đã kí kết thỏa thuận an ninh mạng vào tháng 9/2015 nhưng sau khi thỏa thuận ký kết không lâu, những vụ tấn công mạng tiếp theo từ Trung Quốc vẫn tiếp tục xuất hiện, nhóm giám sát an ninh mạng của Mỹ CrowdStrike cho biết.

Chuyên gia về châu Á Patrick Cronin tại Trung tâm An ninh nước Mỹ mới đã cảnh báo rằng Anh cần cân bằng giữa lợi ích kinh tế và an ninh quốc gia khi Trung Quốc nhắm đến các mục tiêu như năng lượng, viễn thông, tài chính."Có thể thấy người Trung Quốc đang dần dần tiến vào chính điện an ninh quốc gia Anh thông qua các hợp đồng đầu tư và Mỹ đang rất lo ngại", ông Cronin nhấn mạnh.

Tháng 3 vừa qua, chính phủ Mỹ chỉ trích Anh về việc nước này trở thành quốc gia G7 đầu tiên gia nhập Ngân hàng Đầu tư hạ tầng châu Á (AIIB) do Trung Quốc sáng lập, được coi là một đối trọng với Ngân hàng Thế giới (WB) và Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB).

Các nhà phân tích thậm chí còn nhận định nếu căng thẳng giữa Mỹ và Trung Quốc leo thang, Anh sẽ buộc phải lựa chọn ủng hộ bên nào, đồng minh thân cận Mỹ hay đối tác thương mại Trung Quốc.

Có thể thấy rằng, dù sự thân mật giữa Anh và Trung Quốc đang được gia tăng thì lợi ích cơ bản của hai nước vẫn cần phải được xem xét kĩ càng trong quá trình hợp tác.

An Bình(Tổng hợp)

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại