Tình hình Đông Á 2016: Nhiều khó khăn, thách thức (I)
20-01-2016 06:13

(Toquoc)-Trung Quốc điều chỉnh mạnh mẽ kinh tế và cải cách quân đội.

Đông Á, bao gồm Đông Bắc Á và Đông Nam Á, sẽ trải qua một năm biến động trên các lĩnh vực kinh tế, chính trị và an ninh biển.

Trung Quốc điều chỉnh kinh tế, chính trị và quân sự

Quá trình cải cách của Trung Quốc đã bước sang giai đoạn bấp bênh. Lộ trình năm 2016 bao gồm cải cách doanh nghiệp nhà nước, đặc biệt tập trung vào việc củng cố ngành công nghiệp và áp đặt thêm sự giám sát về tài sản. Quá trình chuyển đổi cần thiết cho một nền kinh tế dựa vào tiêu dùng trong nước vừa chậm chạp lại vừa tốn kém. Các ngành dịch vụ đang được đẩy mạnh ở các tỉnh phía Nam và ven biển, trong khi lĩnh vực xây dựng nhà ở và công nghiệp nặng chuyển đến các tỉnh miền Bắc và nội địa.

Chính phủ và lãnh đạo các ngành công nghiệp sẽ thúc đẩy việc hợp nhất.  Bắc Kinh sẽ giảm ngành công nghiệp sản xuất kim loại. Nợ của các doanh nghiệp tăng lên làm chậm quá trình tăng trưởng kinh tế trong nước, tạo ra những rủi ro đối với quá trình cải cách. Tuy nhiên, các nhà lãnh đạo Trung Quốc nhìn nhận về một năm khó khăn để kiểm soát các tác động của thay đổi kinh tế đối với kinh tế và xã hội. Một năm mới sẽ chứng kiến chính sách nới lỏng tiền tệ một cách thận trọng và sâu rộng hơn để đẩy mạnh quốc tế hóa đồng nhân dân tệ, cũng như cải cách tài chính trong nước.

Những nhà hoạch định chính sách của Trung Quốc sẽ ưu tiên giảm thiểu tác động kinh tế và xã hội trong khi vẫn thực hiện kế hoạch cải cách. Giống như những năm trước, sức chống đối cải cách và thay đổi thể hiện trong tính cách quan liêu và các thủ đoạn chính trị. Do chiến lược của Chủ tịch Tập Cận Bình về phối hợp chính trị và chiến dịch chống tham nhũng được tăng cường trước Đại hội Đảng Cộng sản Trung Quốc năm 2017, các nhà lãnh đạo các cấp Trung Quốc sẽ tập hợp lại với nhau thành các nhóm nhỏ để có được sự bảo vệ từ nhóm trung tâm.

Tình hình Đông Á 2016: Nhiều khó khăn, thách thức (I) - ảnh 1
Quân đội Trung Quốc trải qua cuộc cải cách lớn nhất từ ngày lập quốc, tăng tính chính quy hiện đại, theo mô hình phương Tây, nhưng dưới sự lãnh đạo chặt chẽ của Quân ủy Trung ương

Bắc Kinh cũng bắt đầu thực hiện một loạt các cải cách quân sự đầy tham vọng. Những điều đó sẽ làm thay đổi đáng kể cấu trúc của Quân đội Giải phóng Nhân dân để quân đội phù hợp hơn với các mô hình quân sự phương Tây. Điều này sẽ liên quan đến việc cắt giảm lớn về quân số cũng  như nhân sự, tổ chức lại các quân khu. Bắc Kinh sẽ cẩn thận sắp xếp những thay đổi này bằng động lực kinh tế cho những người xuất ngũ hoặc chuyển ra khỏi vị trí lãnh đạo. Bắc Kinh cũng có thể làm giảm vai trò của chính ủy, cho phép linh hoạt hơn trong các hoạt động quân sự, đặc biệt là ở cấp chiến thuật.

Ngày 12/1, Tân Hoa xã đưa tin Chủ tịch Tập Cận Bình đã ra lệnh tái cơ cấu các tổng cục của quân đội Trung Quốc. Chủ tịch Tập yêu cầu xóa bỏ 4 cơ quan đầu não của quân đội Trung Quốc gồm Bộ Tổng Tham mưu, Tổng cục chính trị, Tổng cục Hậu cần và Tổng cục Quân bị, thay vào đó là thành lập 15 cơ quan mới dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Quân ủy Trung ương ĐCS Trung Quốc, dưới sự lãnh đạo của ông Tập Cận Bình.

Khó khăn kinh tế, chính trị đối với Đông Nam Á

Đối với Đông Nam Á, sự gia tăng lãi suất đã được báo trước của Cục dự trữ Liên bang Mỹ (FED) ​​sẽ tăng áp lực lên các nền kinh tế khu vực, đặc biệt là Malaysia và Indonesia – hai nước phụ thuộc rất nhiều vào vay nợ nước ngoài. Tuy nhiên, suy giảm kinh tế ở Trung Quốc sẽ tiếp tục là khó khăn kinh tế lớn nhất đối với trong khu vực Đông Nam Á, mặc dù các nước bị ảnh hưởng sẽ vẫn buộc phải cân bằng sự phụ thuộc kinh tế vào Trung Quốc với sự phụ thuộc ngày càng tăng vào an ninh từ Hoa Kỳ.

Những nỗ lực để thiết lập hoặc hiện thực hóa các thỏa thuận kinh tế và  thương mại khu vực ở châu Á sẽ tăng trong năm 2016. Hiệp định Đối tác Kinh tế Chiến lược xuyên Thái Bình Dương (TPP) sẽ được phê chuẩn ở một số nước trong khu vực, trong khi những nước khác mong muốn tham gia là thành viên vòng hai. Các cuộc đàm phán hướng tới quan hệ đối tác kinh tế toàn diện khu vực sẽ tăng cường, khi có những động thái của Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản hướng đến việc tạo ra một thỏa thuận thương mại tự do ba bên.

Thành viên của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) sẽ bắt đầu thực hiện kế hoạch chi tiết cho Cộng đồng Kinh tế ASEAN mới.

Trung Quốc một lần nữa thử thách thái độ của ASEAN bằng việc đưa máy bay hạ cánh xuống đường băng mới được xây dựng trên Đá Chữ Thập trong quần đảo Trường Sa đang tranh chấp. Thông tin trên khiến cộng đồng quốc tế lo ngại

Để giữ được vai trò trung tâm, ASEAN phải chứng tỏ được vai trò và vị thế phù hợp của mình với các nước lớn, thông qua việc tạo dựng và định hướng phát triển cho các cơ chế hợp tác khu vực nhằm mang lại những không gian và cơ hội chiến lược cho những nước này cùng tham gia hợp tác ở khu vực.

Tất cả những động thái này sẽ không thay đổi hoàn toàn tình hình kinh tế ở châu Á trong năm 2016, nhưng mỗi nước sẽ tạo ra những thách thức mới và cơ hội mới cho các doanh nghiệp ở châu Á-Thái Bình Dương./.

(Kỳ sau: Tình hình Đông Á 2016: Nhiều khó khăn, thách thức (II)

Lưu Việt (Tổng hợp)

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại