30 năm đổi mới, công nghiệp "dậm chân tại chỗ"
22-04-2016 06:32

(Tổ Quốc)-Việt Nam chỉ phát triển xây dựng, khai khoáng, gia công… còn cốt lõi nhất cho tương lai là nhận diện chiến lược phát triển thì vẫn rất yếu.

Đó là nhận định của SG.TS Trần Đình Thiên, Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam tại Diễn đàn Sản xuất và Công nghiệp Việt Nam sáng 21/4.

Ông Thiên cho rằng, trong 30 năm đổi mới thì tỷ trọng công nghiệp xây dựng trong GDP tăng 16%, đúng hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Nhưng đi vào cơ cấu của công nghiệp chế biến chế tạo, tức là cốt lõi cho phát triển thì 30 năm chỉ tăng được 1,6% trong thời đại công nghệ cao.

“Chúng ta đang dậm chân tại chỗ hay thụt lùi tương đối so vói thế giới. Bởi chúng ta chỉ phát triển xây dựng, khai khoáng, gia công, còn cốt lõi nhất cho tương lai là nhận diện chiến lược phát triển thì ta vẫn rất yếu”, ông Thiên quan ngại.

Vị GS.TS này cho rằng, cần phải xác định được định hướng, tầm nhìn trong phát triển công nghiệp, bởi một số doanh nghiệp tư nhân dù  lớn được nhưng không có môi trường vĩ mô thì cũng rất khó phát triển.

30 năm đổi mới, công nghiệp

Cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam phải được xem như chân phải và doanh nghiệp
FDI như chân trái.   (Nguồn: Internet)

Cùng quan điểm, ông Lương Văn Tự, nguyên Thứ trưởng Bộ Thương mại, nguyên trưởng đoàn đàm phán WTO của Việt Nam đặt câu hỏi: “Tại sao chủ trương công nghiệp hóa nhiều năm chưa đi vào cuộc sống? Mục tiêu đến năm 2020 nước ta cơ bản trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại, còn 5 năm nữa sao đạt được?"

Ông Tự cho rằng, nguyên nhân của sự trì trệ nói trên chính là hạn chế về nguồn lực, hạn chế về công nghệ, hạn chế về lượng vốn, hạn chế về chủ trương không nhất quán kéo dài làm mất cơ hội, rơi vào bẫy của sự chuyển dịch công nghệ lạc hậu, hoa hồng cao…

“Trong thời đại khoa học và công nghệ phát triển nhanh, công nghệ thông tin kết nối các nền kinh tế để nâng cao khả năng cạnh tranh, các nhà công nghiệp đã và đang liên kết với nhau ở cấp quốc gia và đa quốc giá. Họ làm thị trường cho nhau, tập trung được nguồn vốn, nguồn lực và cùng nâng cao khả năng nghiên cứu và áp dụng công nghệ mới như Nikaren, Samsung, Hyndai…trong khi kinh tế làng xã tồn tại quá lâu trong xã hội Việt Nam. Nó có tác dụng nhất định trong chiến tranh bảo vệ Tổ quốc, nhưng lại là lực cản trong kinh tế thị trường và công nghiệp hóa”, ông Tự nêu quan điểm.

Vì thế, theo ông Tự, Chính phủ hiện đã ký 12 FTA với 55 nước, mức độ tự do hóa rất cao, muốn tồn tại và phát triển các nhà sản xuất công nghiệp phải liên kết với nhau. Ngoài ra, phải rà soát lại luật đầu tư đảm bảo doanh nghiệp trong nước và nước ngoài được đối xử như nhau…

Đại diện đến từ doanh nghiệp, ông Lê Phước Vũ, Chủ tịch Tập đoàn Hoa Sen chia sẻ, hiện rất nhiều doanh nghiệp FDI đầu tư vào Việt Nam bởi các hiệp định thương mại tự do đang đàm phán và đã ký kết, đặc biệt là Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP).

“Nhưng cùng một địa điểm đầu tư, nguồn lực khi được các nhà đầu tư FDI hút hết rồi thì doanh nghiệp Việt Nam còn gì nữa? Như vậy, lợi thế của Việt Nam có nguy cơ sẽ thành thất thế của doanh nghiệp Việt Nam”, ông Vũ bày tỏ bức xúc.

Lấy ví dụ minh chứng là một số tập đoàn Thái Lan bắt đầu thâu tóm các doanh nghiệp Việt Nam, trong đó hàng loạt các nhà bán lẻ Việt Nam đã dần bị rơi vào tay các doanh nghiệp Thái dẫn tới hàng hóa của các doanh nghiệp Việt Nam hiện không đưa được vào các siêu thị - ông Vũ nhấn mạnh: “Làm sao cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam cạnh tranh được trong tương quan mà thế bất lợi luôn ở phía mình?”.

Ông Vũ khẳng định, bất kỳ nền kinh tế nào như Mỹ, Nhật Bản, hay Trung Quốc, họ luôn cần doanh nghiệp FDI thì không lý gì Việt Nam không cần. Nhưng cần xác định kinh tế Việt Nam như một cơ thể, cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam như chân phải và cộng đồng FDI như chân trái.

Khi nào chân phải thực sự mạnh và đi đều với chân trái thì nền kinh tế mới đi lên. Nhưng hiện nay, tôi thấy chân phải cực teo. Đây là vấn đề cực nghiêm trọng! Chưa bao giờ cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam cần điểm tựa của Chính phủ như bây giờ! Chúng tôi cần điểm tựa, không phải chỗ dựa. Chúng tôi muốn có sự thông thoáng, không bị níu kéo bởi các cơ chế hành chính như hiện tại", ông Vũ nhấn mạnh./.

Quỳnh Anh

 

 

 

 

 

 

 

 

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại