Độc đáo ốc len xào dừa
20-02-2016 03:04
(Tổ Quốc)- Ốc len kèn dừa, đấy mới đúng tên của món đặc sản xứ biển miền Tây mà ốc chỉ là phụ còn nước cốt dừa vừa là gia vị, vừa là yếu tố chính làm món ốc len và không cần dùng dầu mỡ nên “kèn dừa” đúng hơn “xào dừa” như người dân ở đây vẫn gọi.

Người xưa thật tài tình khi sự kết hợp gần như “tréo ngoe” giữa ốc len với nước cốt dừa, bởi các loại hải sản thường hấp, xào, rang mặn, nướng, nấu lẩu chua hay luộc lá chanh, lá xả… Thế mà món ốc len kèn dừa đã được lưu truyền ở xứ biển miền tây từ bao đời và nay là nghiễm nhiên trở thành món “độc” trong các nhà hàng ở các thành phố lớn.

Độc đáo ốc len xào dừa - ảnh 1
Những con ốc len nằm xen với nước cốt dừa tạo thành một món ngon hấp dẫn thực khách

Vườn Quốc gia mũi Cà Mau, vùng “sông sâu nước chảy” có thể gọi là vương quốc của tôm, cua, ốc, vọp, sò và biết bao sản vật của biển của rừng khác, những năm gần đây diện mạo của Đất Mũi đã đổi thay. Phát triển theo hướng hiện đại nhưng những giá trị mà thiên nhiên ban tặng vẫn còn phong phú, tình người vẫn đầm thắm, dung dị tạo thành bản sắc từ sự hào sản, phóng khoáng và rất đổi chân tình. Ngồi dưới tán đước xanh mát, căn nhà lá ba gian không có cửa (đặc trưng nhà ở của người dân Xóm Mũi) rộn ràng tiếng cười, tiếng nói của đoàn khách từ Sài Gòn về lại chiến trường xưa. Chị Năm là con dâu của gia đình, ba mẹ chồng chị từng hoạt động ở căn cứ rừng đước và hôm nay những “chí cốt” trở về nơi đầy ấp kỷ niệm và thưởng thức lại món ngon mà hương vị của nó đã theo họ gần nửa thế kỷ qua .

Lần đầu tiên đến Đất Mũi, mặc dù ở thành phố cũng đã biết đến món ốc len kèn dừa trứ danh nhưng tôi cũng không khỏi bỡ ngỡ khi đứng phụ bếp cho chị Năm. Nhìn chị chuẩn bị món ăn, thấy tôi chăm chú chị nói: “Ốc có nhiều nhớt nên rất tanh, chúng sống trong bùn nên trước khi chế biến phải ngâm cho sạch đất, dân gian thường dùng nước vo gạo đổ xâm xấp vào thau ốc vài tiếng đồng hồ, ốc nhả đất và nhớt, gặp nước cơm vo sẽ quện lại, nên ta loại được chất dơ trong mình ốc, không có nước vo gạo thì lấy trái ớt đấm mịn bỏ vô nước ngâm ốc cũng sạch như nước vo gạo vậy, sau đó rửa lại bằng nước sạch, dùng dao chặt 1/3 mình ốc (bỏ phần đít) để khi ốc chín dễ hút thịt ra ngoài…”

Ra là như vậy! Vì nếu chị không giải thích thì tôi sẽ cứ thắc mắc tại sao không để nguyên con cho đẹp mà phải chặt khúc đuôi. Chị Năm bắc chảo lên bếp, đổ nước cốt dừa vắt kẹo pha thêm chút đường, muối cho vừa ăn (chỉ nêm 2 loại gia vị nầy thôi). Dùng cây sạn đảo đều đến khi nước dừa sánh lại thì đổ ốc len vô xào, khoảng 5 phút là nhắc xuống rồi đổ ra dĩa, trang trí vài lá rau răm và không quên mang theo chén muối tiêu chanh lên nhà trên. Chị vừa đi vừa nói: Món ốc len kèn dừa để ăn chơi hay nhâm nhi với rượu chứ ít khi ăn cùng với cơm. Chén muối tiêu chị Năm mang lên cho “đồng bộ” chứ cả mâm không ai chấm lần nào bởi “nước sốt” màu trắng sữa vừa béo, vừa thơm, mặn ngọt hài hòa không cần bổ sung gì nó cũng đã đạt độ ngon tuyệt vời rồi.

Khách ngồi vào bàn nhậu, chủ nhà căn dặn ăn ốc len phải dùng tay chứ không gắp bằng đũa được! Nói rồi anh Năm bốc con ốc bằng tay trái, khều bỏ miếng mài, đưa lên miệng hút mạnh, cả mâm làm theo. Tôi nghe ngọt lịm, thơm lừng, thịt ốc mềm mại, nhai kèm với lá rau răm, mùi thơm lại tràn lên khứa giác. Mấy cô gái ngại tiếng kêu “chùn chụt” khi hút ốc vào miệng nên dùng cây tăm lấy thịt ốc ra, ăn như vậy cũng được nhưng mất đi phần nước cốt trong mình ốc sẽ giảm độ ngon.

Vừa ăn tôi vừa hỏi chủ nhà:

- Ốc sống trong hang hay bò lan trên mặt đất vậy anh Năm?

- Nước ròng ốc vùi mình trong bùn hay bò trên mặt đất để ăn chất bã mùn, rong rêu… nước lớn chúng bám lên cây, người bắt ốc thao tác rất dễ dàng bởi ốc len bò chậm, đụng tay vô là chúng rớt xuống ngay.

- Ăn ốc có bổ không anh?

- Theo tài liệu tôi đọc được thì ốc len có nhiều can-xi, phốt-pho và nhiều a-xít a-min, nhớt ốc cũng là một vị thuốc tốt cho người khô khớp, giải độc và dưỡng da… Thật là “nhất cử lưỡng tiện” vừa ngon vừa bổ, quả là món quà đặc biệt của thiên nhiên mà người dân ven biển miền Tây được phần ưu ái.

Độc đáo ốc len xào dừa - ảnh 2

Ốc len ở vườn quốc gia mũi Cà Mau (ảnh: Phương Bằng)

 

Ốc len ngoài xào dừa còn có thể đem hấp chín rồi chặt đít, trộn chút mỡ hành ăn với muối tiêu cũng cực kỳ ngon nhưng phải là con ốc còn sống, vỏ dầy. Nhìn con ốc có vỏ dầy thì đó là con ốc đủ thức ăn nên mập, thịt nhiều. Làm ốc cũng cần lựa bỏ những con ốc chết bởi ốc đã chết sẽ có mùi hôi, thịt dính vào vỏ không hút ra được.

Ốc len muốn mang đi xa, anh Năm hướng dẫn: ốc để nguyên bùn, đựng ốc trong bao, giỏ mềm phải khoét lỗ thông hơi, tránh để nơi nhiệt độ cao không thể ốc bị khô, có thể giữ được vài ba ngày. Bạn bè tôi đi nhiều nơi, đã nếm qua nhiều loại ốc nhưng nếu bình chọn thì họ vẫn thích ốc len kèn dừa ở rừng ngập mặn mũi Cà Mau bởi ốc ở đây to con, thịt nhiều và rất béo, không có vị đắng và hôi lá cây như ốc ở các nơi khác. Ngày nay do nhu cầu người tiêu dùng ngày càng tăng mà ốc len tự nhiên ở Cà Mau dần cạn kiệt, vì vậy bà con nơi đây đã khoanh nuôi để tái tạo nguồn lợi này. Nói là nuôi nhưng ốc vẫn sống trong môi trường tự nhiên, không bổ sung thức ăn công nghiệp hay hóa chất kích thích tăng trưởng nào cả, chỉ giữ lượng ốc trong khu vực nuôi không để thất thoát và khai thác đúng thời vụ nên ốc nuôi vẫn ngon và an toàn chất lượng .

Bữa tiệc đạm bạc với hương rừng gió biển, ôn lại kỷ niệm xưa và thưởng thức món ăn đã đi vào ký ức của thế hệ những người từng gắn bó với căn cứ cách mạng rừng đước Cà Mau thời kỳ “cất nước từng lon, đói ăn trái mắm”.

Món ốc len kèn dừa như một chất men làm say lòng du khách và ấm lại chuyện ngày xưa dù thời gian là một khoảng cách khá dài. Cảm ơn gia đình chị Năm đã cho chúng tôi những khoảnh khắc vô cùng ấm áp, thú vị.

Lê Ngọc

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại