Châu Âu chia rẽ về khủng hoảng nhập cư
26-02-2016 06:04

(Tổ Quốc) - Dòng người di cư tiếp tục đổ về Hy Lạp và điểm nóng Balkan để vào châu Âu đã làm gia tăng sự chia rẽ trong EU về các biện pháp đối phó với khủng hoảng.

Ngày 24/2, tại hội nghị của các nước Tây Balkan về vấn đề di cư, các  nước tham dự gồm Áo, Slovenia, Croatia, Albania, Bosnia-Herzegovina, Bulgaria, Serbia, Macedonia, Montenegro đã nhất trí về việc tiếp tục giảm số người di cư và tị nạn tiếp nhận vào khu vực Balkan.

Khối này cũng thống nhất về việc bổ sung lực lượng cảnh sát tới các khu vực biên giới “điểm nóng” và đạt đồng thuận về việc áp đặt các tiêu chí trong việc từ chối hoặc đăng ký tiếp nhận người nhập cư.
Bộ trưởng Nội vụ nước chủ nhà Áo Johanna Mikl-Leitner tuyên bố các nước Tây Balkan đã buộc phải sử dụng đến các giải pháp của từng quốc gia, thay vì trông chờ vào một “giải pháp toàn châu Âu.”

Trước đó, Áo đã thể hiện mong muốn hợp tác với Nhóm Visegrad gồm 4 nước Hungary, Ba Lan, Slovakia và Cộng hòa Séc nhằm kiểm soát biên giới bên trong Khu vực tự do di lại Schengen.

Trong cùng ngày, Chính phủ Hungary cũng đã đệ đơn ra Ủy ban bầu cử trung ương nước này đề nghị tiến hành trưng cầu dân ý về việc có đồng ý chấp nhận hạn ngạch tiếp nhận người di cư mà Liên minh châu Âu (EU) phân bổ hay không. Trước đó, tháng 12/2015, Hungary đã ra tuyên bố chung với Slovakia phản đối kế hoạch phân bổ sẽ đưa đến nước mình 2.300 người di cư này.

Châu Âu chia rẽ về khủng hoảng nhập cư - ảnh 1
Biên giới giữa Hungary và Serbia đã từng bị đóng lại vào tháng 9/2015 để ngăn dòng người tị nạn đổ về nước này (Nguồn: Reuters)

Ngày 22/2, Quốc hội Slovenia cũng đã thông qua dự luật điều động quân đội tới trợ giúp lực lượng cảnh sát kiểm soát dòng người di cư tràn qua khu vực biên giới giữa nước này với Croatia. Theo đó, quân đội Slovenia sẽ tham gia kiểm soát dòng người di cư trong vòng 3 tháng, tạm giữ các nhóm người di cư và giao nộp cho cảnh sát.

Ngoài ra, quân đội nước này còn được phép sử dụng vũ lực trong trường hợp khẩn cấp để “đảm bảo an toàn cho các công dân.”

Làm sâu thêm bất đồng

Hàng loạt động thái trên xảy ra trong bối cảnh Bộ trưởng Nội vụ Liên bang Đức Thomas de Maizière ngày 22/2 đã đưa ra cảnh báo về việc chỉ có hai tuần để thực thi các biện pháp mà các nhà lãnh đạo EU đạt được tại hội nghị thượng đỉnh tuần trước.

Sự chia rẽ về lập trường ngay từ trong nội bộ các nước EU đã khiến việc thực hiện các giải pháp chung của khối, như chiến dịch hành động chung EU-Thổ Nhĩ Kỳ chống đưa người lậu vào châu Âu cũng như việc đưa người tị nạn ở Địa Trung Hải trở lại Thổ Nhĩ Kỳ ngày càng trở nên khó khăn.

Một người phát ngôn của Ủy ban châu Âu (EC) đã nhấn mạnh cơ quan này quan ngại về việc một số nước thành viên có hành động “vượt ngoài những khuôn khổ chung đã thống nhất.”

Hy Lạp cũng thể hiện thái độ giận dữ, tuyên bố đây (hội nghị các nước Tây Balkan) là một hội nghị mang tính “thù địch” khi nước này không được tham dự và chỉ trích rằng Áo hủy hoại những nỗ lực nhằm tìm kiếm phản ứng chung của toàn châu Âu đối với vấn đề người di cư khi gạt ra những nước thành viên EU có quan điểm cứng rắn.

Ngày 24/2, Thủ tướng Hy Lạp Alexis Tsipras cũng cảnh báo sẽ không hợp tác với EU trong các thỏa thuận sau này liên quan đến cuộc khủng hoảng di cư nếu "gánh nặng" này không được chia đều trong các nước thành viên.

Trước đó, bất chấp những quan ngại từ EU, ngày 19/2, Áo đã chính thức áp đặt quy định chỉ tiếp nhận tối đa 80 người tị nạn/ngày và hạn chế số người di cư đi qua lãnh thổ để tới các quốc gia láng giềng tìm kiếm tị nạn ở mức 3.200 người nhập cư/ngày.

Ngoại trưởng Áo Sebastian Kurz khi trả lời phỏng vấn của truyền thông Đức đã gián tiếp chỉ trích chính sách mở cửa của Thủ tướng Đức Angela Merkel, cho rằng việc một nước mở cửa biên giới sẽ không giải quyết được cuộc khủng hoảng mà chỉ làm nó trở nên nghiêm trọng hơn.

Ngay trong nội bộ nước Đức, áp lực vẫn đang gia tăng, trước hết nhằm vào Thủ tướng Merkel do chính sách giải quyết khủng hoảng của bà. Hai chính trị gia cấp cao thuộc đảng bảo thủ Liên minh Dân chủ cơ đốc giáo (CDU) là Julia Klöckner và Guido Wolf đã viết một bức thư ngỏ coi các biện pháp của Áo là "mô hình mẫu," đồng thời kêu gọi bà Merkel áp đặt mức hạn ngạch tiếp nhận người tị nạn hàng ngày cũng như xây dựng các trung tâm xử lý tiếp nhận ở biên giới.

Hứng thêm chỉ trích

Người đứng đầu Cao ủy Liên hợp quốc về người tị nạn (UNHCR), ông Filippo Grandi ngày 23/2 cảnh báo rằng việc các nước châu Âu đóng cửa biên giới để đối phó với cuộc khủng hoảng di cư sẽ khiến tình hình "thêm lộn xộn và hỗn loạn."

Ông Grandi cũng bày tỏ lo ngại trước thông tin đóng cửa biên giới dọc tuyến Balkan, điều sẽ làm tăng gánh nặng đối với Hy Lạp, quốc gia đang phải gánh chịu trách nhiệm rất nặng nề trong việc kiểm soát người di cư muốn tới các nước châu Âu bị mắc kẹt lại nước này.

Gần đây, khoảng 8.000 người tị nạn và di cư đã bị mắc kẹt tại Hy Lạp sau khi Macedonia ngày 22/2 bất ngờ đóng cửa biên giới với Afghanistan và tăng cường các biện pháp kiểm tra giấy tờ đối với người Syria và Iraq.

Đồng thời, việc áp dụng chương trình phân bổ khoảng 160.000 người di cư từ các nước Hy Lạp và Italy tới các nước thành viên khác là quá nhỏ, trong khi kế hoạch tái định cư trực tiếp người tị nạn từ Thổ Nhĩ Kỳ vẫn chưa bắt đầu.

Ngày 23/2, Tổng Thư Ký Tổ chức Ân xá Quốc tế (AI) Salil Shetty cũng đã nhấn mạnh việc EU - liên minh thịnh vượng nhất hành tinh - không thể chăm lo các quyền lợi cơ bản cho hầu hết những con người bị ngược đãi trên thế giới là điều thật “đáng hổ thẹn.”

Ông Salil Shetty kêu gọi EU thiết lập những lộ trình an toàn và hợp pháp giúp những người khốn khổ đang tìm đường tới châu Âu, đồng thời cho rằng cần dựa trên từng hoàn cảnh để đối xử phù hợp với họ, thay vì áp đặt “hình phạt tập thể” như hiện nay.

Tiếp tục các nỗ lực giải quyết bài toán nhập cư đầy nan giải này, EU đã kêu gọi một hội nghị thượng đỉnh đặc biệt với Thổ Nhĩ Kỳ vào đầu tháng 3 tới để phối hợp các nỗ lực ngăn chặn làn sóng di cư qua biển Aegean vào Hy Lạp. 

Tuy nhiên, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông và Bắc Phi đang tiếp diễn, chừng nào các nước EU vẫn tiếp tục “không ai nhường ai” thì tiến trình giải quyết cuộc khủng hoảng người di cư tại châu lục già có thể sẽ “dậm chân tại chỗ”.

An Bình (Tổng hợp)

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại