Trung Quốc: Khi những dòng sông kêu cứu
Thứ Hai, ngày 01/04/2013 - 00:55

(Toquoc)-Hơn một nửa các dòng sông ở Trung Quốc biến mất. Số còn lại phần lớn bị ô nhiễm nặng do tình trạng khai thác tài nguyên quá mức, ý thức của người dân quá kém khi những vụ đổ hóa chất, xả chất thải, ném xác động vật chết xuống sông diễn ra như “cơm bữa”.

Các nhà khoa học Trung Quốc cảnh báo rằng ngoài vấn nạn ô nhiễm không khí, Trung Quốc còn đang phải đối mặt với tình trạng ô nhiễm nước nghiêm trọng, một hậu quả tất yếu của việc phát triển quá nóng.

Một nửa các dòng sông biến mất

Trung Quốc vốn đã là quốc gia có nhiều sông và nguồn nước bị ô nhiễm nhất trên thế giới. Theo Ngân hàng thế giới (World Bank), trong số 20 thành phố bẩn nhất trên thế giới thì có 16 thành phố đến từ Trung Quốc.

Trong vòng 20 năm qua, 28.000 dòng sông ở Trung Quốc đã biến mất, bằng 50% trong tổng số các dòng sông tại đất nước đông dân nhất thế giới này. Khai thác tài nguyên quá mức được cho là nguyên nhân chính gây ra tình trạng này.

Theo hãng Thông tấn Trung ương Đài Loan (Trung Quốc), nhờ sự nỗ lực của 800.000 điều tra viên, Bộ Thủy lợi và Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc mới đây đã công bố kết quả của cuộc tổng điều tra thủy lợi toàn quốc lần thứ nhất, cho thấy số lượng các dòng sông có diện tích từ 100 km2 trở lên ở nước này đã giảm một nửa so với những năm 1990, nghĩa là trong vòng 20 năm qua, 28.000 dòng sông tại đây đã biến mất.

Giới chức liên quan của Trung Quốc cho rằng nguyên nhân chủ yếu là do biến đổi khí hậu và kết quả các cuộc điều tra trước đây không chính xác. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia môi trường lên tiếng chỉ trích rằng sự biến mất của các dòng sông cho thấy hệ lụy của việc khai thác tài nguyên vội vàng, quá mức và thiếu sự tư vấn từ cộng đồng.

Theo Viện trưởng Viện Nghiên cứu các vấn đề môi trường công cộng Mã Tuấn, tuy các phương pháp điều tra khác nhau có thể dẫn tới số liệu khác nhau, nhưng việc có một lượng lớn dòng sông ở Trung Quốc biến mất là một sự thực không thể tranh cãi. Bởi vì Trung Quốc đã khai thác tài nguyên các dòng sông một cách thái quá, trong đó chủ yếu là khai thác nguồn nước ngầm, phá hoại môi trường và sa mạc hóa các cánh rừng.

Trung Quốc: Khi những dòng sông kêu cứu - ảnh 1
Một dòng sông ở Quảng Đông trở thành bãi rác khổng lồ

Ông Mã Tuấn cho rằng các công trình như Đập Tam Hiệp là một trong những nguyên nhân dẫn tới sự biến mất của nhiều dòng sông. Chắc chắn thực trạng này sẽ ảnh hưởng tới nguồn cung cấp nước cho quốc gia đông dân nhất thế giới này vì theo Liên hợp quốc, Trung Quốc là một trong 13 nước thiếu hụt tài nguyên nước nghiêm trọng nhất toàn cầu.

Tờ The Times của Anh cho biết ô nhiễm môi trường đã thay thế tranh chấp thu hồi đất, trở thành vấn đề gây phẫn uất nhất đối với người dân Trung Quốc. Sự biến mất của các dòng sông tại đây vừa là vấn đề môi trường, vừa là vấn đề xã hội.

Khi dòng sông chuyển thành màu đen

Trong khi hơn một nửa sông ở Trung Quốc đã biến mất thì số còn lại phần lớn cũng đã bị ô nhiễm nghiêm trọng.

Theo các số liệu thống kê, mỗi năm ở Trung Quốc xảy ra khoảng 1.700 tai nạn ô nhiễm và 40% sông ngòi ở nước này bị ô nhiễm nghiêm trọng. Điều đáng buồn hơn là những “tai nạn ô nhiễm” ở các dòng sông do con người cố tình gây ra.

Bà Triệu Phi Hồng, một nhà nghiên cứu nước thuộc Hiệp hội Y tế Bắc Kinh, cho biết trong số hơn 100 con sông ở thủ đô Bắc Kinh hiện nay, chỉ có hai hoặc ba con sông có thể dùng để cấp nước. Những con sông còn lại nếu không khô cạn, cũng bị ô nhiễm vì nước thải.

Mới đây, bà Triệu Phi Hồng tiết lộ trong 20 năm nay bà cùng với chồng mình, cũng là một nhà nghiên cứu nước, không uống nước từ hệ thống cấp nước của thủ đô Bắc Kinh. Câu chuyện của vợ chồng bà Triệu càng thu hút được nhiều sự chú ý hơn khi chính quyền thành phố Bắc Kinh lần đầu tiên đã chính thức phát hành những tài liệu thống kê về chất lượng nguồn nước ở khu vực này, mà trước đó những tài liệu này vốn được coi như “bí mật quốc gia”.

Trả lời phỏng vấn của báo chí bà Triệu nhấn mạnh về thái độ giấu giếm của chính quyền và những số thống kê trên không chính xác.

Một câu chuyện thật tưởng như đùa cũng liên quan đến những dòng sông ô nhiễm ở Trung Quốc. Mới đây, một doanh nhân đã treo thưởng 200.000 nhân dân tệ (32.000 USD) nếu giám đốc cục bảo vệ môi trường Chiết Giang dám bơi trên sông Xianjiang trong 20 phút. Điều này cho thấy tình trạng ô nhiễm của song Xianjiang đã nghiêm trọng đến mức nào.

Trung Quốc: Khi những dòng sông kêu cứu - ảnh 2
Sông Hoàng Phố thơ mộng một thời giờ đang bị hủy hoại bởi hàng chục ngàn con lợn chết

Tình trạng ô nhiễm các dòng sông ở Trung Quốc ngày càng nghiêm trọng do các nhà máy, xí nghiệp xả hóa chất, chất thải bừa bãi xuống các dòng sông. Mới trong vài tháng gần đây, nhiều vụ gây ô nhiễm các dòng sông gây chấn động dư luận Trung Quốc như vụ 9 tấn hóa chất aniline từ một nhà máy hóa chất ở tỉnh Sơn Tây, đã bị rò rỉ xuống sông Chương Hà, ảnh hưởng đến khu vực hạ nguồn tại các tỉnh lân cận là Hà Bắc và Hà Nam hay vụ những các nhà chức trách với được hơn 16.000 xác lợn chết trôi nổi trên sông Hoàng Phố, nguồn cung cấp nước sinh hoạt chính cho 23 triệu cư dân Thượng Hải, rồi tiếp tục vụ hơn 1.000 xác vịt chết thối trôi sông Nanhe ở Tứ Xuyên…

Chạy đua theo chỉ tiêu kinh tế, khai thác tài nguyên bừa bãi, phá hoại môi trường, ý thức của người dân kém đang khiến nguồn nước, không khí và cân bằng môi sinh của Trung Quốc ngày càng đi xuống trầm trọng. Theo đánh giá của các nhà nghiên cứu môi trường châu Á, Trung Quốc là một trong ví dụ điển hình cho sự phát triển không bền vững và hậu quả sẽ phải đối mặt với những bãi rác khổng lồ trong tương lai.

Việc nguồn nước bị ô nhiễm đã gây ra nhiều hậu họa với người dân Trung Quốc. Người ta ngày càng biết đến nhiều “làng ung thư” hơn ở Trung Quốc. Bên cạnh đó, việc thiếu hụt nước sinh hoạt đã dẫn đến các cuộc tranh chấp về nguồn nước giữa Trung Quốc với nhiều quốc gia khác như Kazakhstan, Ấn Độ và các quốc gia hạ nguồn sông Mê Kông./.

Khánh An

 

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại
PTI

Từ khóa tìm kiếm

Từ khóa tìm kiếm