Châu Âu cắt giảm ngân sách quốc phòng và hệ luỵ
Thứ Sáu, ngày 10/09/2010 - 10:36

(Toquoc)-Châu Âu cắt giảm ngân sách quốc phòng chưa biết có ảnh hưởng đến chiến lược Afghanistan của NATO hay không nhưng chắc chắn sẽ gia tăng khoảng cách về khả năng quân sự giữa Mỹ với các đồng minh bên kia bờ Đại Tây Dương.

Khi triển khai các biện pháp thắt lưng buộc bụng để đối phó với khủng hoảng nợ, chính phủ Pháp, Đức, Tây Ban Nha và Italia đã tuyên bố rõ ràng rằng ngân sách quốc phòng sẽ không được miễn trừ. Ở Anh, nước có ngân sách quân sự lớn nhất châu Âu, tân Bộ trưởng Quốc phòng Liam Fox cho biết chính phủ sẽ kiên quyết khi cân nhắc việc chia sẻ trách nhiệm của quốc phòng trong chương trình cắt giảm thâm hụt ngân sách của chính phủ.

Trước mắt, các biện pháp thắt chặt chi tiêu này có thể không ảnh hưởng tới hoạt động triển khai quân của châu Âu ở Afghanistan, nơi 40.000 quân liên minh, chủ yếu là từ châu Âu, đang chiến đấu bên cạnh 78.000 quân Mỹ. Đại sứ Mỹ tại NATO, Ivo Daalder nói: “Không có dấu hiệu chứng tỏ các chính phủ châu Âu sẽ xoá bỏ cam kết ở Afghanistan vì lý do tài chính”.

Châu Âu cắt giảm ngân sách quốc phòng và hệ luỵ - ảnh 1

Anh, nước đóng góp số quân nhiều thứ hai, sau Mỹ ở Afghanistan

Tuy nhiên, về lâu dài, ngân sách quốc phòng bị cắt giảm sẽ làm giảm khả năng châu Âu điều thêm quân tới chiến trường này. Ngân sách quốc phòng giảm cũng nới rộng khoảng cách quân sự với Mỹ, nước đang chi cho quân sự nhiều gấp đôi tất cả các đồng minh châu Âu cộng lại.

Tổng thư ký NATO, Anders Fogh Rasmussen, đã phải kêu gọi các nước châu Âu không nên vin vào lý do khủng hoảng kinh tế mà làm cho khoảng cách quân sự giữa hai bờ Đại Tây Dương thêm nới rộng.

Chi phí quân sự của hầu hết các nước châu Âu đã tụt xuống dưới mức của năm 2008. Ngân sách quốc phòng của Tây Ban Nha đã bị cắt giảm 600 triệu euro (740 triệu USD), hay 9% trong năm nay, sau khi đã bị cắt giảm 400 triệu euro năm ngoái. Italia cũng có kế hoạch cắt giảm ngân sách quốc phòng, như một phần trong chương trình thắt lưng buộc bụng. Đầu tháng 6/2010, Đức thông báo cắt giảm chi tiêu hơn 80 tỷ euro đến 2014, trong đó khoảng 10% từ ngân sách quốc phòng. Vài ngày sau đó, Bộ Quốc phòng Pháp cho biết ngân sách quốc phòng 32 tỷ euro của họ trong năm nay có thể bị cắt giảm tới 5 tỷ euro trong năm tới. Theo kế hoạch 6 năm được công bố năm 2008, Pháp cũng sẽ cắt giảm 17%, hay 54.000 nhân sự trong lực lượng vũ trang.

Cục Quốc phòng châu Âu (EDA), một cơ quan trong EU cho biết vào thời điểm cuối năm 2008, các nước trong Liên minh châu Âu có 1,8 triệu quân, so với mức 1,4 triệu quân của Mỹ. Chi phí cho binh sỹ của châu Âu cao hơn Mỹ: 106 tỷ euro so với 93 tỷ euro, trong khi lực lượng triển khai tác chiến của châu Âu chỉ có 80.000 quân, so với 210.000 quân của Mỹ. Cơ cấu quân sự của hầu hết các nước châu Âu vẫn theo mô thức của Chiến tranh Lạnh. Ông Rasmussen cho rằng các nước châu Âu không nên lãng phí nguồn ngân sách hạn hẹp để đầu tư vào cơ sở hạ tầng cố định và những người lính về cơ bản chỉ đóng trong các doanh trại. Thay vào đó, châu Âu cần chuyển hướng đầu tư cho quân đội một cách linh hoạt, cơ động và hiện đại hơn, theo mô hình lực lượng vũ trang mà NATO đang thực sự cần. Nhà phân tích quốc phòng Chris Donnelly của Anh cũng cho rằng nếu châu Âu không tổ chức lại quân đội theo hướng thực tế hơn, NATO sẽ không đảm đương nổi sứ mệnh của mình khi đó sợi dây chủ yếu nối châu Âu với Mỹ về cơ bản sẽ bị đứt.

Các nước châu Âu chưa đưa ra kế hoạch cắt giảm ngân sách quốc phòng cụ thể nhưng các nhà phân tích nhận định rằng một số chương trình mua sắm quan trọng có thể bị ảnh hưởng. Ông Nick Witney, nguyên giám đốc EDA, hiện làm việc cho Hội đồng Quan hệ đối ngoại châu Âu, cho rằng quân đội các nước châu Âu “sẽ phải chiến đấu với tàu chiến và máy bay mà họ đang có”. Anh, nước đang đóng góp quân nhiều thứ hai sau Mỹ ở Afghanistan, nói rằng họ sẽ chỉ thông báo các chương trình cắt giảm cụ thể sau khi xem xét lại toàn bộ chiến lược quốc phòng của Anh. Tuy nhiên, các nhà phân tích quân sự nói rằng dự án Eurofighter sản xuất máy bay chiến đấu của một số nước châu Âu và dự án hợp tác Anh - Mỹ về sản xuất máy bay chiến đấu đa năng F-35 có thể bị ảnh hưởng. Anh thậm chí có thể huỷ bỏ kế hoạch đóng tàu sân bay và cắt giảm tới 20.000 quân trong lực lượng vũ trang của họ. Ông Witney cho rằng trong bối cảnh quân đội Anh đã bị kéo căng trong suốt một thập kỷ qua ở Iraq và Afghanistan, mức cắt giảm quân số này sẽ hạn chế khả năng triển khai quân ra nước ngoài của Anh trong nhiều năm tới. Kể từ năm 1997, quân số của Anh đã bị cắt giảm khoảng 20%.

Tháng 9 tới, Bộ trưởng Quốc phòng Đức, Karl-Theodor zu Guttenberg, cũng dự kiến đưa ra kế hoạch cắt giảm tới 40% trong tổng số 250.000 quân hiện nay. Các nhà phân tích cho rằng Bộ Quốc phòng Đức cần chuyển trọng tâm sang đối phó với những thách thứch ở bên ngoài biên giới Đức. Ông Henning Riecke, một chuyên gia trong Hội đồng Quan hệ đối ngoại Đức cho rằng quân đội Đức bám giữ quá chặt vào mạng lưới căn cứ ở bên trong lãnh thổ và phụ thuộc quá nhiều vào các đơn vị xe tăng và pháo lớn đã cũ kỹ. Việc Đức cắt giảm ngân sách quốc phòng có thể làm cho một số thành viên NATO phản ứng. Trong khi các thành viên mới của NATO ở Đông Âu đang chi 2% GDP cho quốc phòng, thì ngân sách quốc phòng của Đức lại bị cắt giảm từ mức 1,5% GDP hiện nay xuống chỉ còn khoảng 1%.

Ông Witney cho rằng sức ép ngân sách theo thời gian có thể đưa quân đội các nước tới chỗ sử dụng chung một số vũ khí trang bị. Ông cho rằng Anh và Pháp có thể sẽ triển khai một vài chương trình mua vũ khí trang bị chung. NATO cũng khuyến khích triển khai chương trình mua vũ khí trang bị chung giữa 12 quốc gia thành viên của khối này với các nước châu Âu ngoài NATO, như Hà Lan, Hungaria và Thuỵ Điển, giống như chương trình mua 3 máy bay vận tải quân sự C-17 mới đây.

Sự hiện diện của NATO ở châu Âu cũng đang bị cắt giảm. Liên minh quân sự này hiện có 11.000 người làm việc trong các sở chỉ huy và cơ quan phối thuộc, nhưng đầu tháng này các bộ trưởng quốc phòng NATO đã thảo luận về đề án cắt giảm nhân viên tại 12 sở chỉ huy của NATO trên lãnh thổ châu Âu./.

Võ Vân (Theo The Wall Street Journal)

Từ khóa:

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại