Chiến trường Syria-Iraq hè thu nóng bức
05-08-2016 06:10

(Tổ Quốc) - Nội chiến Syria và hoạt động an ninh gia tăng của Tổ Nhĩ Kỳ là đặc trưng của Trung Đông.

Hãng tình báo Stratfor đưa ra một số đánh giá tình hình xung đột Trung Đông từ này đến cuối năm.

Chiến sự ở Syria leo thang

Mỹ sẽ tập trung tìm kiếm sự ủng hộ của liên minh trong cuộc chiến chống Nhà nước Hội giáo tự xưng IS. Nga đang cố gắng giành lợi thế trong cuộc chiến do Mỹ dẫn đầu ở Syria với hi vọng buộc Nhà Trắng phải đàm phán về các vấn đề rộng hơn, chủ yếu là giảm bớt các trừng phạt đối với hành động của Nga ở miền đông Ukraine. Nay khi Nga đã nhượng bộ đề nghị của Mỹ về việc tái cam kết với Thổ Nhĩ Kỳ nhằm tối thiểu hóa nguy cơ xung đột tiềm tàng trên chiến trường, thì Mỹ đã đáp lại với đề xuất phối hợp nỗ lực Mỹ - Nga ở Syria. Bằng khả năng đồng ý cùng ném bom các mục tiêu chiến binh thánh chiến và thiết lập vùng cấm ném bom, Mỹ đang hướng đến xóa bỏ sự mơ hồ về khu vực phiến loạn mà Nga dựa vào đó để biện hộ cho việc mở rộng ném bom áp chế các nhóm phiến quân được Mỹ ủng hộ. Nói thì dễ hơn làm, đặc biệt là khi các nhóm thánh chiến như Jabhat al-Nursa cũng ở lẫn trong khu vực của các nhóm đối lập. Nga sẽ hợp tác ở mức độ vừa đủ để giữ Mỹ phải đối thoại nhưng sẽ sử dụng mối đe dọa hoạt động ngày càng tăng của lực lượng trung thành và ném bom các nhóm đối lập được Mỹ ủng hộ nhằm củng cố yêu cầu của Nga đối với Washington.

Cùng lúc đó, các mặt trận sẽ phát triển ở chiến trường trọng yếu Aleppo. Phía nam Aleppo, nhóm chiến binh Hồi giáo Jaish al-Fatah sẽ tiếp tục đẩy các lực lượng đối lập ra khỏi khu vực. Ở phía bắc tỉnh Aleppo, IS sẽ tiếp tục mất thêm lãnh thổ bởi các lực lượng Dân chủ Syria đa sắc tộc, các nhóm phiến quân và lực lượng trung thành lợi dụng điểm yếu của IS trong khu vực này.

Chiến trường Syria-Iraq hè thu nóng bức - ảnh 1Chiến sự leo thang ở tỉnh Aleppo trơ thành tiêu điểm của cuộc chiến ở Syria trong những tháng tới 

Mỹ sẽ cố gắng giành lấy sự ủng hộ toàn diện từ các đồng minh Sunni trong liên minh, bao gồm Thổ Nhĩ Kỳ, Saudi Arabia, UAE, Qatar và Jordan, nhằm củng cố chiến dịch không kích chống IS ở Syria, tăng cường huấn luyện lực lượng đối lập và trong một số trường hợp đẩy mạnh hoạt động của các lực lượng tác chiến đặc biệt trên mặt đất.

Nhà Trắng sẽ lợi dụng mối lo chung về IS để buộc Nga bận rộn với các vấn đề chiến thuật, nhưng sẽ không đưa ra các nhượng bộ lớn hơn. Ngoài ra, nước Mỹ sẽ dựa vào sự hòa giải gần đây giữa Nga và Thổ Nhĩ Kỳ để giảm xung đột, giúp cho Thỗ Nhĩ Kỳ có thêm điều kiện để khống chế sự bành trướng của người Kurd ở phía bắc Syria.

Iraq tiến gần Mosul

Các lực lượng chính phủ Iraq đã giành được nhiều thắng lợi đáng kể trong cuộc chiến chống IS ở tỉnh Anbar. Hồi đầu năm họ chiếm lại Ramadi và gần đây là bao vây Fallujad. Sắp tới, các lực lượng Iraq sẽ tiếp tục các hoạt động tấn công ở tỉnh này nhưng cũng sẽ chuyển sự chú đến Mosul ở phía bắc. Iraq chưa sẵn sàng tấn công trực diện vào Mosul trong năm nay nhưng sẽ bắt đầu các hoạt động chuẩn bị trong quý III/2016. Va chạm nghiêm trọng trên chiến trường giữa các lực lượng chống IS rất có thể xảy ra giữa quân đội Iraq, quân du kích người Kurd, phiến quân được Thổ Nhĩ Kỳ chống lưng và các chiến binh Shiite được Iran ủng hộ sẽ tham chiến.

Chính quyền Baghdad đứng trước sức ép tiến hành cải cách tiến tới minh bạch hơn, giảm tham nhũng. Nội các Iraq ủng hộ các cải cách cần thiết để đảm bảo các khoản vay 5,4 tỉ  USD trong ba năm tới từ Quỹ Tiền tệ quốc tế.

Thổ Nhĩ Kỳ cải thiện quan hệ với Nga vì ưu tiên vấn đề an ninh

Ankara quyết tâm kiềm chế sự mở rộng của người Kurd ở miền bắc Syria và giảm mối đe dọa khủng bố từ IS. Nỗ lực đẩy mạnh can thiệp quân sự của Thổ Nhĩ Kỳ vào miền bắc Syria bị Nga cản trở đáng kể trong thời gian gần đây. Kết quả là Ankara, với cú huých của Mỹ, đã giảng hòa với Moscow. Hiện tại Thổ Nhĩ Kỳ sẽ cố hướng đối thoại với Nga đến một sự đồng thuận sẽ cho Thổ Nhĩ Kỳ thêm không gian trên chiến trường để củng cố các lực lượng phiến quân ủy quyền của mình. Nga sẽ rút lại hợp tác đầy đủ như một đòn bẩy với Thổ Nhĩ Kỳ, nhưng Nga có thể mở lại các cuộc đàm phán về giảm giá khí đốt nhằm khôi phục khả năng tài chính và lên kế hoạch cho TurkStream – dự án đường ống mang khí đốt từ Nga sang Thổ Nhĩ Kỳ qua Biển Đen.

Chiến sự leo thang ở tỉnh Aleppo có thể khiến dòng người tị nạn từ Syria tăng lên, gây sức ép đối với thỏa thuận giữa Thổ Nhĩ Kỳ và EU về kiểm soát người di cư đến châu Âu. Thổ Nhĩ Kỳ sẽ duy trì thỏa thuận nhưng sẽ gây thêm áp lực buộc EU phải miễn thị thực và giảm can thiệp vào các giải pháp an ninh nội địa của Thổ Nhĩ Kỳ. Người châu Âu sẽ có quyền đưa ra đề nghị với Thổ Nhĩ Kỳ giảm các biện pháp chống khủng bố chứ không phải Thổ Nhĩ Kỳ đứng ra thu xếp theo những ý đồ của  EU.

Số lượng lớn chiến binh bắc Cáp-ca-dơ và Trung Á tham gia IS sẽ khiến Ankara phải thắt chặt an ninh hơn và thúc đẩy hợp tác tình báo với Nga và các nước Liên Xô cũ. Ankara cũng sẽ phải cảnh giác với các nước đẩy các chiến binh thánh chiến ra khỏi lãnh thổ của mình để giảm bớt các vấn đề an ninh của riêng họ./.

Hoài Nam (Theo Stratfor)

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại