Erdogan ve vãn Putin: Không hề đơn giản
09-08-2016 07:11
(Tổ Quốc) - Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan đang có chuyến thăm Nga và cho biết ông muốn "thiết lập lại" quan hệ với Nga.
 

Đây là chuyến thăm nước ngoài đầu tiên của ông Erdogan sau vụ đảo chính thất bại tháng trước, bao gồm cả cuộc hội đàm tại Moscow với Tổng thống Vladimir Putin.

Trước khi rời khỏi Thổ Nhĩ Kỳ, ông Erdogan đã gọi Tổng thống Putin là "người bạn" của mình và nói rằng ông muốn mở một trang mới trong quan hệ với Nga.

"Chuyến thăm này đối với tôi là một cột mốc mới trong quan hệ song phương của chúng tôi", ông Erdogan nói với hãng tin Tass của Nga.

Erdogan ve vãn Putin: Không hề đơn giản - ảnh 1Quan hệ giữa Thổ Nhĩ Kỳ và Nga đã lạnh nhạt sau sự cố Thổ bắn rơi máy bay Nga tháng 11/2015. (Nguồn: Reuters)

Khôi phục quan hệ

Cuộc đàm phán ngày 9/8 tại Moscow dự kiến sẽ tập trung vào việc tái khởi động thương mại và đầu tư và khôi phục các mối quan hệ du lịch quan trọng.

Hai nhà lãnh đạo cũng sẽ tìm kiếm lập trường chung trong việc giải quyết cuộc xung đột ở Syria, nơi hai bên vẫn có quan điểm đối lập.

Thổ Nhĩ Kỳ sẽ muốn đảo ngược thiệt hại lâu dài bởi lệnh trừng phạt áp đặt của Nga đối với nông nghiệp và xây dựng.

Theo số liệu của điện Kremlin, thương mại giữa hai bên giảm 43% xuống còn 6.1 tỷ USD từ tháng 1-5 năm nay.

Ngành du lịch của Thổ Nhĩ Kỳ ảnh hưởng nặng nề nhất, với lượng khách Nga giảm 93% trong tháng 6 so với cùng kỳ năm 2015.

Phát ngôn viên của ông Erdogan, Ibrahim Kalin cho biết ông mong đợi du lịch Nga tăng "nhanh chóng" trở lại mức trước tháng 11/2015.

Trong khi đó, đường ống dẫn TurkStream, đã bơm 31,5 tỷ m3 khí/ năm, và hoạt động của nhà máy điện hạt nhân Akkuyu sẽ trở lại trên chương trình nghị sự song phương.

Thiên thời địa lợi

Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh mối quan hệ của Thổ Nhĩ Kỳ với Mỹ và châu Âu đang nguội lạnh sau hàng loạt chỉ trích về chiến dịch thanh trừng của Ankara sau đảo chính.

Phóng viên BBC Sarah Rainsford nói Nga rất muốn tận dụng sự “đóng băng” trong quan hệ giữa Thổ Nhĩ Kỳ với phương Tây sau cuộc đảo chính thất bại.

Ankara đã rất ngạc nhiên bởi phản ứng của Moscow vào ngày 15/7 sau vụ đảo chính bất thành ở Thổ Nhĩ Kỳ. Ông Putin là một trong những nhà lãnh đạo nước ngoài đầu tiên gọi điện thoại Erdogan để thể hiện sự ủng hộ và ngạc nhiên, không bày tỏ quan ngại như EU về các hành động thanh trừng sau đó

"Phản ứng của Nga hoàn toàn trái ngược với những đồng minh phương Tây của Thổ Nhĩ Kỳ", Jeffrey Mankoff của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) cho biết.

Trước đó, quan hệ giữa hai nước đã rơi vào khủng hoảng khi Thổ Nhĩ Kỳ bắn hạ máy bay phản lực quân sự của Nga cuối tháng 11 năm ngoái, khiến Nga áp đặt lệnh trừng phạt thương mại và đình chỉ các tour du lịch trọn gói từ Nga sang Thổ Nhĩ Kỳ.

Trong tháng 6, điện Kremlin cho biết ông Erdogan đã xin lỗi vì việc bắn rơi máy bay và đã gửi một thông điệp bày tỏ "sự cảm thông và chia buồn sâu sắc" đối với gia đình của các phi công đã chết.

"Trong khi quan hệ Thổ Nhĩ Kỳ - Nga có thể còn nhiều điều không chắc chắn, sự suy giảm trong mối quan hệ với các cường quốc phương Tây có thể đẩy nhanh sự tái lập quan hệ Thổ Nhĩ Kỳ-Nga", các nhà phân tích của Hội đồng Châu Âu về Quan hệ Ngoại giao cho biết.

Trước khi có sự cố máy bay "Nga và Thổ Nhĩ Kỳ đang ở trong một mối quan hệ hợp tác được tăng cường", phát ngôn viên của ông Putin Dmitry Peskov nói.

Cố vấn chính sách đối ngoại của Putin Yuri Ushakov cho biết thực tế ông Erdogan đã đến thăm Nga ngay sau khi cuộc đảo chính đã cho thấy tầm quan trọng của Nga trong quan hệ với Thổ Nhĩ Kỳ.

Một số nhà phân tích cho rằng Moscow có lợi thế hơn trong mối quan hệ với nước nghèo năng lượng Thổ Nhĩ Kỳ, vẫn phải nhập khẩu hơn một nửa nhu cầu khí đốt tự nhiên từ Nga.

AP nhận định, mối quan hệ Nga – Thổ có thể được cải thiện nhưng khó có thể đạt được đỉnh cao như cuối năm 2014 - khi ông Putin là một trong những vị khách cấp cao đầu tiên tới dinh Tổng thống mới của Erdogan và bất ngờ tuyên bố thực hiện dự án TurkStream

Quan hệ giữa Thổ Nhĩ Kỳ và Nga - hai cường quốc đang cạnh tranh để giành ảnh hưởng chiến lược tại khu vực Biển Đen và Trung Đông - chưa bao giờ đơn giản – tương tự như hai người tiền nhiệm là đế chế Ottoman và đế quốc Nga đã có ba thế kỷ chiến tranh.

(Theo AFP/ BBC)

An Bình

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại