Tổng thống Obama thăm Lào: Liệu có đánh bật Trung Quốc?
25-08-2016 06:59
(Tổ Quốc) - Trong bối cảnh địa chính trị hiện nay, chuyến thăm sắp tới Lào của ông Obama đánh dấu một bước đi rất chiến lược của Mỹ.

Trong "chuyến thăm lịch sử" Cuba tháng 3 vừa qua, ông Obama đã trở thành Tổng thống Mỹ đầu tiên trong vòng 90 năm qua đặt chân tới thủ đô La Habana .

Do có một cộng đồng những người Mỹ gốc Cuba rất lớn tại Hoa Kỳ, chuyến thăm trên của Tổng thống Mỹ đã thu hút được nhiều sự chú ý hơn chuyến thăm sắp tới của ông Obama tới Lào, một nước nhỏ ở Đông Nam Á. Tuy nhiên, trong bối cảnh địa chính trị hiện nay, chuyến thăm sắp tới Lào đánh dấu một bước đi rất chiến lược của Mỹ.

Tổng thống Obama thăm Lào: Liệu có đánh bật Trung Quốc? - ảnh 1Ông Obama sẽ là Tổng thống Mỹ đầu tiên tới thăm Lào. (Ảnh ông Obama xuống chuyên cơ tại sân bay Newark, New Jersey ngày 2/11/2016. Nguồn: AFP)

Trong ba ngày đầu tháng 9, ông Obama sẽ tham gia các cuộc họp thượng đỉnh Hoa Kỳ-ASEAN và thượng đỉnh Đông Á ở thủ đô Vientiane. Trong khuôn khổ các sự kiện này, ông Obama sẽ có cuộc gặp song phương với nhà lãnh đạo Lào Bounnhang Vorachith, và trò chuyện với các nhà lãnh đạo trẻ tại Lào.

Nhìn từ bên ngoài, chuyến thăm tới một đất nước chỉ có sáu triệu người với thu nhập trung bình chỉ hơn  1,000 USD/ năm dường như là không đáng được chú ý. Tuy nhiên, Lào hiện nay có một vai trò quan trọng trong mối quan hệ giữa Trung Quốc, Hoa Kỳ và phần còn lại của khu vực Đông Nam Á. Đặc biệt, khi hiện nay Bắc Kinh đang nỗ lực để mở rộng ảnh hưởng tại nước này.

Ảnh hưởng của Trung Quốc

Trong cuối những năm 1990, Trung Quốc đã bắt đầu đầu tư quy mô lớn tại Lào bằng cách tài trợ các dự án xây dựng, đặc biệt là dự án sân vận động 20.000 chỗ ngồi và xây dựng trục đường chính ở Vientiane. Trung Quốc hiện đang tiến gần đến việc đạt được các mục tiêu tổng thể ở Lào khi trong năm 2014, tổng vốn đầu tư của nước này tại Lào đã lên tới 5,1 tỷ USD, lần đầu tiên vượt qua cả Việt Nam và Thái Lan.

Trong năm 2015, Trung Quốc đã phóng một vệ tinh viễn thông cho Lào với giá 250 triệu USD. Thêm vào đó là việc xây dựng một loạt các trung tâm mua sắm, khách sạn và các trung tâm vui chơi giải trí trên đất Lào. Bắc Kinh cũng đã bỏ ra rất nhiều tiền vào các dự án nông nghiệp thương mại.

Hơn nữa, các khu kinh tế đặc biệt (SEZ) mà Lào thiết lập trong đầu những năm 2000 để thu hút đầu tư nước ngoài đang tràn ngập các công ty Trung Quốc. Tại các khu kinh tế này, chủ yếu ở khu vực biên giới, chính phủ Lào quyết định để cho các nhà đầu tư được hưởng ưu đãi thuế cũng như nới lỏng các quy định về nhập khẩu và xuất khẩu đối với hàng hóa họ sản xuất. Trong khi đó, các dự án phát triển nông thôn có vốn Trung Quốc không hoặc chỉ mang lại rất ít lợi ích cho người dân Lào.

Một trong những điển hình đáng ngại nhất là casino Kings Roman, được xây dựng tại một SEZ – đã trở thành nơi dễ dàng tiếp cận các hoạt động cờ bạc, mại dâm. "Ở đây, bạn có thể có bất cứ điều gì bạn muốn, miễn là bạn có tiền," tờ LATimes đã dẫn lời một tài xế của casino này nói với khách du lịch. Hầu hết các nhân viên của sòng bài này là người Trung Quốc.

Dần thay đổi

Nhưng thủy triều có thể đổi chiều. "Những ưu tiên mà quan chức Lào vạch ra năm nay phản ánh lập trường của Vientiane về những điều họ muốn thúc đẩy trong chương trình nghị sự khu vực ... là tập trung vào việc thu hẹp khoảng cách phát triển và vạch ra kế hoạch xúc tiến Sáng kiến Liên kết ASEAN ... những lợi ích trực tiếp của Vientiane," Prashanth Parameswaran, biên tập viên của The Diplomat đã viết.

Thủ tướng Lào Thongloun Sisoulith là một người có tư tưởng hợp tác đa phương. Ông có ý định cải thiện quan hệ với các nước láng giềng, Hoa Kỳ và phần còn lại của khu vực Đông Nam Á. Nhiều nhà phân tích cho rằng Lào hiện tại có nhiều lợi ích hơn là việc trở thành quốc gia “bị điều khiển” trong một vụ tranh chấp mà nước này không trực tiếp tham gia.

Murray Hiebert, một chuyên gia về Đông Nam Á tại Trung tâm Nghiên cứu Quốc tế và Chiến lược CSIS cho biết, ghi nhận, "Lào vừa qua đã loại bỏ một lãnh đạo đảng được cho là thân Trung Quốc và thay thế ông bằng một trong những người dường như có quan điểm vô tư hơn về quan hệ với các nước khu vực". Thời thế, có vẻ đang thay đổi.

Chiến lược của Obama

Trong thời gian làm chủ Nhà Trắng, ông Barack Obama đã tìm cách cân bằng chính sách quốc phòng và chính sách kinh tế của Mỹ để chống lại ảnh hưởng đang gia tăng của Trung Quốc tại khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Tuy nhiên, Washington cần sự ủng hộ từ một đất nước vốn thân cận với Trung Quốc để tăng cường sự đồng thuận khu vực về cách đối phó với sự hiện diện phi pháp của Bắc Kinh ở Biển Đông.

Sức ép từ bên ngoài đã ảnh hưởng đến Lào trong suốt lịch sử phát triển. Hiện tại, đã đến lúc Vientiane có những quyết sách riêng. Là một siêu cường và với tư duy cởi mở của ông Obama, Mỹ hiện tại đang có nhiều cơ hội để giành được trái tim của người dân Lào.

(Theo ASEAN Today)

An Bình

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

 Đổi mã
Gửi Nhập lại