(Toquoc)- Nga trở thành tâm điểm của thế giới với lo ngại bạo lực có thể leo thang trong chính trường nước này.
(Toquoc)- Nga trở thành tâm điểm của thế giới với lo ngại bạo lực có thể leo thang trong chính trường nước này.
Ngày 27/2, Boris Nemtsov, cựu Phó Thủ tướng và là Chủ tịch Đảng đối lập tại Nga bị bị bắn chết vào lúc 23h40 theo giờ địa phương, khi đang đi qua cầu Bolshoy Kamenny cùng người mẫu Ukraine 23 tuổi Anna Duritskaya. Theo lời Duritskaya và nhân chứng Viktor. M, chân dung kẻ giết người đã được phác họa. Kênh truyền hình Lifenews tiết lộ: “Hung thủ cao khoảng 170-175 cm, tóc đen cắt ngắn, mặc quần bò xanh và áo len nâu”. Cơ quan điều tra Nga đã khởi tố vụ án theo tội danh "Giết người" và "sử dụng vũ khí bất hợp pháp".
Nemtsov- chính trị gia chống đối nổi bật
Boris Nemtsov là phó Thủ tướng Nga vào những năm 1990 dưới thời chính quyền Thủ tướng Boris Yeltsin. Là một thành viên của Hội đồng thành phố Yaroslavl, gần Moscow, kể từ năm 2012, ông Nemstov là đồng chủ tịch của Đảng Cộng hòa Nga – Đảng Tự do nhân dân (RPR-PARNAS)- được coi là phe đối lập tại nước này.
Vụ ám sát xảy ra chỉ hai ngày trước khi ông chuẩn bị dẫn đầu một cuộc tuần hành lớn của phe đối lập để phản đối Chính phủ Nga, đề cập đến sự sụt giảm lương bổng và vấn đề lạm phát, kêu gọi tự do hóa chính trị và chấm dứt chiến tranh ở Ukraine.
Trước đó, Boris Nemtsov đã rất tích cực trong việc tìm kiếm các bằng chứng và lý lẽ chứng minh những vụ bê bối tham nhũng ở Nga, mà lớn nhất là qua việc tổ chức Thế vận hội mùa đông Sochi 2014.
Vào tháng 5/2013, trên trang cá nhân của mình, nemtsov.ru, ông Nemtsov đã công bố một nghiên cứu chi tiết cáo buộc việc các quan chức đã biển thủ tới 30 tỉ USD tiền chuẩn bị cho Thế vận hội Sochi.
“Báo cáo của chúng tôi cho thấy trong quá trình chuẩn bị cho Olympic, từ 25-30 tỉ USD đã bị mất cắp”, ông Nemtsov đã cho biết. Trong một cuộc phỏng vấn với Đài châu Âu tự do, ông Nemtsov cho rằng những người có liên hệ với Tổng thống Nga Vladimir Putin phải chịu trách nhiệm về những thất thoát tại Sochi.
Đồng thời, “… Những vụ biển thủ quy mô lớn này không chỉ là vấn đề tham nhũng, mà còn là mối đe dọa với an ninh quốc gia Nga”. Ông cũng đã kêu gọi điều tra độc lập về quá trình tổ chức Thế vận hội. Tuy nhiên, các quan chức chính phủ Nga đã bác bỏ những cáo buộc của ông Nemtsov.
Người dân Nga đặt hoa và nến tưởng niệm tại nơi cựu Phó Thủ tướng Boris Nemtsov bị ám sát
Chấn động dư luận thế giới
Nhiều nhà lãnh đạo thế giới đã lên án vụ sát hại nói trên và kêu gọi nhanh chóng điều tra để làm sáng tỏ vụ việc. Một trong những nội dung của cuộc hội đàm của Ngoại trưởng Nga - Mỹ ngày 2/3 là vụ sát hại lãnh đạo đối lập Nga, ông Boris Nemtsov. Theo hãng tin Lenta, trước khi bay đến Geneva, trong một cuộc phỏng vấn với đài truyền hình ABC, Ngoại trưởng Mỹ John Kerry cho biết sự cần thiết về “một cuộc điều tra kỹ lưỡng, khách quan và hiệu quả” đối với cái chết của cựu Phó Thủ tướng, thủ lĩnh phe đối lập Nga Boris Nemtsov. Ngoại trưởng Mỹ cũng nhấn mạnh sự cần thiết “không chỉ tìm ra thủ phạm, mà còn kẻ chủ mưu và tổ chức vụ ám sát”.
Tổng thống Mỹ Obama cũng dành nhiều lời khen ngợi cho vị cựu phó Thủ tướng Nga. Hai người gặp nhau trong chuyến thăm của ông Obama tới Moscow vào năm 2009. “Nemtsov là một người cống hiến không mệt mỏi cho đất nước của mình và đấu tranh cho quyền của công dân. Tôi ngưỡng mộ các quyết định can đảm của ông trong các cuộc đấu tranh chống tham nhũng. Nước Nga mất đi một trong những người bảo vệ tận tụy”, ông Obama cho biết.
Trước đó, Cao ủy Đối ngoại Liên minh châu Âu (EU) Federica Mogherini kêu gọi Matxcơva thực hiện một cuộc điều tra nhanh chóng, và minh bạch.Thủ tướng Đức Angela Merkel cũng yêu cầu Tổng thống Nga Vladimir Putin phải sớm đưa hung thủ sát hại ông Nemtsov ra đối diện với công lý. Các nhà lãnh đạo Ukraine cũng lên tiếng ca ngợi ông Nemtsov, người kêu gọi biểu tình phản đối Nga can thiệp vào chiến tranh Ukraine.
“Ông ấy là cây cầu nối Ukraine và Nga. Những viên đạn của kẻ giết người đã phá hủy cây cầu ấy” - Tổng thống Ukraine Petro Poroshenko tuyên bố. Ngoại trưởng Ukraine Pavlo Klimkin mô tả ông Nemtsov là “người bạn lớn của Ukraine”.
Điện Kremlin cho biết đích thân Tổng thống Putin sẽ tham gia giám sát điều tra vụ ám sát ông Boris Nemtsov. Trên trang web chính thức của Tổng thống Nga viết: “Chúng ta sẽ làm tất cả mọi điều để đảm bảo rằng kẻ thủ ác và những người đứng phía sau họ đều phải nhận sự trừng phạt thích đáng”.
Chính trường Nga căng thẳng
Với các biểu ngữ tuyên bố "Tôi không sợ" hay “Những viên đạn hãy dành cho tất cả chúng tôi, người anh hùng sẽ không bao giờ chết”, cuộc diễu hành tưởng niệm lãnh đạo Đảng đối lập Nemtsov bắt đầu lúc 15h ngày 1/3 (giờ địa phương nhằm tưởng niệm ông Boris Nemtsov đã thu hút sự tham gia của khoảng 50.000 người, theo Reuters. Cuộc diễu hành đã thu hút sự tham gia lớn nhất kể từ làn sóng chống chính phủ năm 2011, 2012 tại Nga. Theo Sputnik News, một số thành viên của Hội đồng Tổng thống Nga tham gia giám sát và theo dõi tình hình cuộc diễu hành tưởng niệm.
Trước đó, tại Yaroslavl (nơi ông Nemtsov từng làm việc), vào ngày 28/2, đã có khoảng 700 người đến trước khu vực tòa nhà Quốc hội của thành phố để thắp nến và đặt hoa bên cạnh bức chân dung của ông Nemtsov.
Vụ án mạng này đã gây chấn động xã hội Nga như một vụ ám sát cấp cao nhất dưới thời Thủ tướng Putin. Chính trường Nga vẫn đang căng thẳng khi có rất nhiều giả thuyết được đưa ra xung quanh vụ ám sát Chủ tịch Đảng đối lập Boris Nemtsov.
Theo Ủy ban điều tra Nga, vụ ám sát này đã được lên kế hoạch kỹ càng và địa điểm ám sát được lựa chọn một cách cẩn thận. Các sát thủ đã đi ô tô và sử dụng súng lục Makarov - loại súng được dùng trong lực lượng cảnh sát và quân đội Nga - để bắn ông Nemtsov từ sau lưng.
Ủy ban Điều tra Nga hiện đang tiếp tục xem xét vụ án, đặt trong mối liên hệ tới những hành động quá khích bên ngoài cuộc chiến ở Ukraine; cuộc tấn công khủng bố Charlie Hebdo ở Paris, do trước đó ông Nemtsov cũng đã bày tỏ sự phản đối với hành động này và bị các phần tử cực đoan người Hồi giáo ám sát; hay hoạt động kinh doanh riêng của ông Nemtsov.
Các nhà điều tra cũng đặt giả thiết có thể chính phe đối lập đã thực hiện vụ ám sát này nhằm “bôi đen danh dự của Tổng thống Nga Vladimir Putin”.
Cũng có ý kiến cho rằng vụ sát hại chính trị gia đối lập này mang động cơ chính trị. Phát ngôn viên Ủy ban điều tra Nga Vladimir Markin cho rằng vụ giết người này có thể là một hành động khiêu khích nhằm gây mất ổn định chính trị Nga, nhằm kích động để tạo ra một làn sóng ủng hộ đối với phong trào biểu tình của đảng đối lập (nhằm phản đối Tổng thống Putin).
Cựu Tổng thống Liên Xô Gorbachev cũng đã lên tiếng, coi việc ám sát thủ lĩnh đối lập Nga Boris Nemtsov là một âm mưu làm cho nước Nga bất ổn. Theo ông Gorbachev “Việc ám sát ông Boris Nemtsov là nhằm làm phức tạp tình hình ở đất nước, thậm chí nhằm gây bất ổn bằng cách làm gia tăng căng thẳng giữa chính phủ và phe đối lập”.
Trong khi đó, một số lãnh đạo phe đối lập đổ lỗi cho điện Kremlin về vụ giết hại trog khi nhiều người khác cho rằng rằng bầu không khí căng thẳng về cuộc chiến Ukraine đã thúc đẩy các vụ giết người xảy ra.
Trong bối cảnh cuộc chiến Ukraine đang lâm vào bế tắc và nền kinh tế tiếp tục chìm sâu trong suy thoái, thì sự kiện này đã dấy lên nỗi lo ngại về các hành động bạo lực nguy hiểm cũng như thổi bùng lên sự sợ hãi trong nội bộ chính trường Nga.
An Bình (Tổng hợp)
